فرهنگی

فقه؛ تنها قانونِ زندگی‌ساز! نگاهی به بیانی کلیدی از رهبر معظم انقلاب

در نگاه سطحی‌نگر برخی، «فقه» تنها دانشی است درباره طهارت، نجاسات و احکام عبادی فردی. اما رهبر فرزانه انقلاب اسلامی در این بیان ژرف و راهبردی، پرده از حقیقتی بزرگ برمی‌دارند: فقه اسلامی، قانون جامع و کامل برای اداره تمامی شئون زندگی بشر است.

این کلام، تحولی در نگرش ما ایجاد می‌کند. فقه، تنها مشغول پاسخ به «چه کنیم تا عبادتمان صحیح باشد؟» نیست؛ بلکه پاسخگر «چه کنیم تا جامعه‌ای عادلانه، پیشرفته، مستقل و اخلاقی بسازیم؟» نیز هست.

فقه، نسخه جامع خداوند برای انسان در تمامی عرصه‌هاست:

· فردی: تنظیم رابطه انسان با خدا، خود و دیگران بر اساس عدل و اخلاق.

· اجتماعی: ارائه قوانین برای تحکیم نهاد خانواده، حقوق همسایگی و تعاملات اجتماعی.

· سیاسی: تبیین مبانی حکمرانی، وظایف حاکم و ملت، حقوق متقابل مردم و حکومت.

· نظامی: تعیین احکام دفاع مقدس، جهاد، و حفظ تمامیت ارضی و عزت امت اسلامی.

· اقتصادی: ارائه مدل اقتصادی مبتنی بر عدالت، منع ربا، احیای زکات و انفاق و مبارزه با فساد مالی.

این نگاه، «فقه پویا» یا «فقه تمدن‌ساز» است؛ فقهی که می‌تواند پایه‌گذار تمدنی نوین اسلامی باشد و الگویی برای بشریت در برابر نظامات مادی غرب ارائه دهد. این سخن، دعوتی است به بازخوانی عمیق‌تر میراث گران‌قدر فقاهت و بهره‌گیری از آن برای ساختن «زندگی بهتر» در پرتو تعالم اسلام ناب.

بیان رهبری

«ما اگر بخواهیم آنچه را که باید عمل بشود، در یک جمله خلاصه کنیم، آن یک جمله عبارت از فقه اسلامی است. فقه اسلامی، فقط طهارت و نجاسات و عبادات که نیست؛ فقه اسلامی مشتمل بر جوانبی است که منطبق بر همه‌ی جوانب زندگی انسان است؛ فردیاً، اجتماعیاً، سیاسیاً، عبادیاً، نظامیاً و اقتصادیاً»

(مقام معظم رهبری «مد ظله العالی»)

هشدار یک دغدغه‌مند: ویروس بی‌حیایی؛ بلایی خاموش و خطرناک‌تر از کرونا

در ایامی که جهان با ویروس کرونا دست و پنجه نرم می‌کرد، همگان برای نجات جان همنوعان خود به میدان آمدند. اما آیا امروز، جامعه ما به یک «بیماری مهلک روحی» مبتلا نشده است؟ ویروسی خاموش و به مراتب خطرناک‌تر به نام «بی‌حیایی و بی‌عفتی» که آرام‌آرام بنیان خانواده‌ها را می‌پوساند و رشته‌های مهر و محبت را از هم می‌گسلد.

این ویروس، خود را در قالب‌های مختلفی نشان می‌دهد:

⛔️در مدل‌های لباسی که نه زیبایی، که تنها برای «بدنمایی» طراحی شده‌اند.

⛔️در رفتارها و منش‌هایی که حریم‌های اخلاقی و شرعی را مخدوش می‌کند.

⛔️در بی‌تفاوتی عمومی نسبت به گناه، که آن را عادی و بی‌اشکال جلوه می‌دهد.

اگر کرونا جان دنیوی ما را نشانه گرفته بود، این ویروس جدید، جان اخروی و زندگی ابدی ما را تهدید می‌کند. آیا وقت آن نرسیده که با همان عزم ملی و احساس مسئولیت جمعی برای مقابله با این بلای خانمان‌سیر نیز بایستیم؟

نکته کلیدی: این مشکل، تقصیری همگانی است. از مسئولانی که گاه با سکوت یا همراهی خود، به گسترش این آتش دامن می‌زنند، تا ما مردم که با بی‌تفاوتی و عافیت‌طلبی، از کنار منکرات می‌گذریم و تنها به فکر رفع نیازهای شخصی خود هستیم.

سؤال اساسی: جایگاه «امر به معروف و نهی از منکر» به عنوان یک فریضه حیاتی در جامعه ما کجاست؟ هر یک از ما برای ساختن جامعه‌ای که زمینه‌ساز ظهور حضرت مهدی (عج) باشد، چه قدمی برداشته‌ایم؟

پیام هشدار: امام صادق (علیه‌السلام) می‌فرمایند: «لَا إيمَانَ لِمَن لَا حَيَاءَ لَهُ»؛ کسی که حیاء و شرم ندارد، ایمان ندارد. (الکافی، ج۲، ص۱۰۶) این حدیث، رابطه مستقیم «حیاء» و «ایمان» را به ما گوشزد می‌کند و هشداری است برای همگان.

فراموش نکنیم که پشیمانی پس از فرصت‌سوزی، سودی ندارد. بیاییم پیش از آنکه دیر شود، با خودمان و با جامعه‌مان صادق باشیم.

 هشدار! بمباران فرهنگی دشمن؛ تکرار تاریخ بر ملت ایران

تاریخ در حال تکرار است. داستان «بلعم باعورا»؛ عالم خائن بنی‌اسرائیل، که برای مقابله با حضرت موسی(ع) نقشه‌ای شوم کشید، امروز مصداق عینی پیدا کرده است.

طبق روایات تاریخی، وی به حاکمان فاسد پیشنهاد کرد که برای شکست لشکر حضرت موسی(ع)، از زنان آراسته و زینت‌شده استفاده کنند تا با فرستادن آنان به میان مؤمنان، نگاه‌ها و دل‌ها را آلوده سازند. نتیجه این توطئه، افتادن برخی از یاران موسی در گناه، ضربه خوردن ایمان جمعی و نزول بلای طاعون بود که به هلاکت هزاران نفر انجامید(بحارالانوار، ج۱۳، ص۳۷۳).

امروز، جمهوری اسلامی ایران هدف همان نقشهٔ کهن قرار گرفته است. دشمن با ابزارهای مدرن و جنگ نرم، همان اهداف شوم را پیگیری می‌کند:

· ترویج بی‌حجابی و تضعیف عفاف

· عادی‌سازی روابط نامشروع و بی‌غیرتی

· تولید و توزیع محتوای مبتذل در شبکه‌های نمایش خانگی

· تبلیغ سبک زندگی غربی از طریق جشن‌ها، سریال‌ها و موسیقی‌های ناسالم

این‌ها تصادفی نیست؛ این یک بمباران فرهنگی سازمان‌یافته است که ایمان مردم، به‌ویژه نسل جوان، را نشانه رفته است. این هشداری است تاریخی: اگر غفلت کنیم، سرنوشتی مشابه بنی‌اسرائیل گریبان‌گیرمان خواهد شد و عذاب الهی را در پی خواهد داشت.

جنگ اسرائیل علیه غزه پس از ۲۳ ماه، به یک فاجعه‌ی انسانی بی‌سابقه تبدیل شده است. آمار تلفات این جنگ بیش از ۶۳ هزار شهید و میلیون‌ها آواره است که رسوایی جامعه‌ی جهانی و ضعف جهان عرب را به نمایش گذاشته است.

در میان این شرایط بحرانی، دونالد ترامپ، بنیامین نتانیاهو و تونی بلر طرحی بحث‌برانگیز را ارائه داده‌اند که از سوی نهادهای حقوق بشری «نکبت دوم» نامیده شده است. هدف این طرح ۱۰۰ میلیارد دلاری، تخلیهٔ کامل غزه، کوچ اجباری ۲.۲ میلیون فلسطینی و بازگشت شهرکسازی است. آنها قصد دارند غزه را به یک «ریویرای خاورمیانه» با تفریگاه‌های لوکس تبدیل کنند.

این طرح که نقض آشکار حقوق بین‌الملل محسوب می‌شود، تهدیدی جدی برای ثبات منطقه و امنیت جهانی است و با مخالفت گسترده‌ی جامعه‌ی بین‌المللی، کشورهای عربی و نهادهای حقوق بشری مواجه شده است. منتقدان آن را نقشه‌ای برای پاکسازی قومی و حذف مسئله فلسطین می‌دانند که تنها بر چرخهٔ خشونت و ناامنی خواهد افزود.

وعده به کودکان؛پیمانی کوچک با پیامدی بزرگ

پيامبر اكرم (صلى الله عليه و آله) فرمودند:

🔰أَحِبُّوا اَلصِّبْيَانَ وَ اِرْحَمُوهُمْ وَ إِذَا وَعَدْتُمُوهُمْ شَيْئاً فَفُوا لَهُمْ فَإِنَّهُمْ لاَ يَرَوْنَ إِلاَّ أَنَّكُمْ تَرْزُقُونَهُمْ

مکارم الأخلاق، ص ۲۱۹

کودکان را دوست بدارید و به آنان مهر بورزید. و هرگاه به آنان وعده‌ای دادید، حتماً به آن وفا کنید؛ زیرا آنها شما را تنها [به عنوان] روزی‌دهنده خود می‌بینند.

1. مهرورزی پایه اصلی است: اساس رابطه با کودک نه بر امر و نهی، که بر مَحبّت و رَحْمَت استوار است. این دو کلید، قلب کودک را برای پذیرش تربیت آماده می‌کند.

2. وفای به وعده، یک درس بزرگ اخلاقی: وفنکردن به وعده، تنها یک اشتباه کوچک نیست. این عمل به کودک می‌آموزد که:

   · دروغ گفتن مجاز است.

   · پیمان‌شکنی کاری عادی است.

   · اعتماد، ارزشی ندارد. این خلف وعده، اعتماد بنیادین کودک به جهان اطراف به والدین را که تکیه‌گاه او هستند، تخریب می‌کند.

3. نگاه توحیدی کودک: تبیین حدیث بسیار ظریف است. کودک هنوز به درکی از اسباب و عوامل نرسیده و همه چیز را مستقیماً از جانب والدینش می‌داند. بنابراین، وقتی پدر یا مادر وعده‌ای می‌دهند، برای کودک این وعده مانند یک قول قطعی است و شکستن آن برای ذهن ساده و پاک او غیرقابل درک و بسیار آسیب‌زننده است.

4. الگودهی همیشگی: این حدیث به والدین هشدار می‌دهد که همیشه تحت‌تأثیر هستند. کودکان مانند دوربینهای زنده‌ای هستند که تمام حرکات، گفتار و اخلاق والدین را ضبط و سپس بازپخش می‌کنند. بنابراین، مسئولیت ما بسیار سنگین است.

این حدیث گوهربار، تنها به یک رفتار خاص اشاره ندارد، بلکه الگویی کلی برای رابطه اصیل و مسئولانه با کودکان ارائه می‌دهد که بر پایه عشق، احترام و صداقت بنا شده است.

#تربیت_فرزند #سیره_نبوی #کودک #خانواده