فضای مجازی، دیگر فقط یک صفحه‌ی سرگرمی نیست. میدانی است که در آن، همان‌قدر که می‌شود بادید و فهمید، می‌شود گم شد و گم کرد. فرمانده معظم کل قوا می‌فرماید: «فضای مجازی را برای دشمن ناامن کنید.» و این جمله، بیش از آنکه یک شعار باشد، یک وظیفه‌ی ساده و روزمره است.

ناامن کردن این فضا برای دشمن، لزوماً کارهای عجیب و پیچیده نیست. همین‌که خبر را قبل از بازنشر، یک بار دیگر بخوانیم. همین‌که اضطراب را با پرسیدن و فهمیدن جایگزین کنیم. همین‌که در برابر روایت‌های آماده، روایت خودمان را داشته باشیم؛ روایتی از یک کشور که هنوز سرپاست، هنوز می‌سازد، هنوز می‌خندد. دشمن در فضای مجازی دنبال شکاف است؛ دنبال دلی که بلرزد، دنبال صدایی که پخش شود. و ما، با هر انتخاب کوچک، می‌توانیم آن شکاف را پر کنیم یا بازتر.

این میدان، سنگر نمی‌خواهد؛ چشم باز می‌خواهد و دل گرم. هر یک از ما، به اندازه‌ی خود، می‌توانیم چراغی باشیم که فضا را برای دشمن تاریک و برای خودمان روشن نگه دارد. و شاید معنای «ایران قوی» همین باشد: نه فقط در خیابان و ورزشگاه و دانشگاه، بلکه در همان صفحه‌ی کوچک گوشی، هر روز و هر لحظه.

همانا تو به قسمَت (و سهم مقرر) خود خواهی رسید، روزیِ تو تضمین شده است و آنچه برایت نوشته شده، به تمامی دریافت خواهی کرد. پس خود را از رنجِ آزمندی و خواریِ تکدی و درخواست (از مردم) آسوده کن، و به خدا اعتماد نما و در کسب (و تلاش برای معاش) میانه‌رو و سبک‌بار باش.»

 غرر الحکم و درر الکلم.ج۱، ص۳۹۲

· پیام آرامش‌بخش: عبارت «فَأَرِحْ نَفْسَكَ» (پس خود را آسوده کن) دقیقاً همان نقطه اطمینان‌بخش و آرامشی است که شما به آن اشاره کردید؛ زیرا وقتی انسان یقین کند روزیِ او تضمین شده و با حرص و ولع بیشتر نمی‌شود، قلبش آرام می‌گیرد و از اضطرابِ رقابت‌های فرساینده رها می‌شود.

✍🏻 رهبر معظم انقلاب | ۴/آبان/۱۴۰۵

اما دیشب با دخترم رفتیم مشاوره‌ی کنکور. مردی پشت میز نشسته بود که شاید حرفش اول‌به‌آخر برای درس‌خواندن بچه‌ها بود، اما ندانسته یا دانسته، تمام استرس جنگ را از دلم شست. حرف‌هایی که شاید هزار بار شنیده بودم، این بار جور دیگری به دل نشست. گفت: «بچه‌ها، درس بخوانید. وظیفه‌ی شما همین است.» و بعد چیزی گفت که مثل میخ در ذهنم فرو رفت: «من می‌نویسم و امضا می‌کنم که جمهوری اسلامی حداقل تا پنجاه سال آینده هست. جنگ باشد یا نباشد، شما باید عزمتان را جزم کنید تا بتوانید برای کشورتان کاری کنید.»

نمی‌دانم آن مرد چه دید که چنین حرفی زد؛ شاید فقط می‌خواست بچه‌ها را از اضطراب درآورد. اما من در آن لحظه فهمیدم ترس و استرس و جنگ روانی، یعنی علیه خودت و کشورت وارد جنگ شدن. یعنی قبل از آنکه دشمن کاری کند، خودت سنگر را خالی کرده باشی. و چه ساده است این خالی کردن، وقتی هر روز گوشی‌ات پر است از صدای انفجار و تحلیل و پیش‌بینی.

آن شب، در راه برگشت، به دخترم گفتم: «درس بخوان. نه برای اینکه جنگ نشود؛ برای اینکه اگر هم شد، تو سهمت را از ساختن این خانه ادا کرده باشی.» و او لبخند زد، همان لبخندی که در این روزهای پر از اخبار تلخ، خودش یک خبر خوب است.

حالا من هم امضا می‌کنم. نه روی کاغذ، روی دلم: که وظیفه‌ی من در این روزها، فقط ترسیدن نیست. وظیفه‌ی من این است که چراغ خانه را روشن نگه دارم، حتی وقتی بیرون باد می‌آید.

🗣️ در چهارم آبان ۱۳۴۳، امام خمینی در قم سخنرانی کرد و به‌شدت به این مصوبه اعتراض کرد. محور اصلی سخنانش، دفاع از استقلال ایران، اعتراض به امتیاز قضایی اتباع خارجی و انتقاد از تصمیم حکومت پهلوی بود. او این موضوع رو مسئله‌ای مرتبط با عزت و حاکمیت کشور می‌دونست، نه صرفاً یک اختلاف حقوقی.

🔥 اما ماجرا به همون سخنرانی ختم نشد. در سحرگاه ۱۳ آبان ۱۳۴۳، مأموران حکومت امام خمینی رو در قم بازداشت کردن و به ترکیه تبعید کردن. این اتفاق، هزینه‌ای مستقیم برای اعتراضش بود و مسیر زندگی سیاسی او رو وارد مرحلهٔ تازه‌ای کرد.

🌍 اقامت اجباری در ترکیه حدود یک سال طول کشید. سپس در مهر ۱۳۴۴، امام خمینی به عراق منتقل شد و در نجف اقامت پیدا کرد؛ جایی که سال‌های طولانی بعدی زندگی‌اش رو در تبعید گذروند و ارتباطش با جریان مخالف حکومت پهلوی ادامه یافت.

💡 اهمیت تاریخی این ماجرا فقط در یک سخنرانی یا یک تبعید خلاصه نمی‌شه. کاپیتولاسیون به نمادی از بحث بر سر استقلال قضایی و رابطهٔ ایران با قدرت‌های خارجی تبدیل شد و اعتراض چهارم آبان نیز جایگاه مهمی در روند مبارزات سیاسی منتهی به انقلاب ۱۳۵۷ پیدا کرد.

▫️إِذَا أَقْبَلَتِ اَلدُّنْیَا عَلَی أَحَدٍ أَعَارَتْهُ مَحَاسِنَ غَیْرِهِ وَ إِذَا أَدْبَرَتْ عَنْهُ سَلَبَتْهُ مَحَاسِنَ نَفْسِهِ

🟠 هنگامی که دنیا به کسی روی آورد نیکی های دیگران را به او عاریت می دهد و هنگامی که دنیا به کسی پشت کند نیکی های خودش را نیز از او سلب می نماید.»

✍مقصود امام علیه السلام آن است که هرگاه دنیا برای فراهم آوردن وسایل خوشبختی دنیوی، با جاه و مال بر گروهی روآور شود، مردم به آنها توجّه پیدا می‏کنند و به خاطر علاقه و دلبستگی به دنیا، با هر وسیله ممکن به ایشان نزدیک می‏شونددر نتیجه اوصاف خوبی را که در دیگران است هر چند که در حقیقت آن طور نیستند برای آنها به عاریه می‏گیرن و وقتی که دنیا بر حسب فراهم آمدن وسایل بدبختی بر گروهی پشت کند، در برابر چشم مردم بد جلوه کنند، به طوری که اگر فردی از آنها دارای فضیلتی هم باشد، مردم آن فضیلت را انکار و او را بر خلاف آن معرّفی کنند.

📘#حکمت_9

💭 المناقب، ابن شهرآشوب ـ به نقل از جابر بن عبد اللّه انصاری ـ : 

پیامبر(ﷺ) فاطمه سلام‌الله‌علیها را دید که تن پوشی از جُلّ شتر، به بر دارد و هم زمان، مشغول دستاس کردن و شیر دادن به کودک خویش است.

 پس اشک از چشمان پیامبر خدا(ص) روان گشت و فرمود: 

 ⁘ «دختر عزیزم! تلخی دنیا را تحمّل کن تا به شیرینی آخرت برسی».

 فاطمه سلام‌الله‌علیها فرمود:

 ⁘ ای پیامبر خدا! خداوند را بر نعمت هایش می‌ستایم 

      و او را بر داده‌هایش سپاس می‌گویم.

⁘ پس خداوند، این آیه را فرو فرستاد: 

﴿به زودی، پروردگارت به تو چندان عطا می‌کند که خشنود می‌شوی﴾.

💭 جابر بن عبد اللّه الأنصاری:

 رَأی النَّبِی(ص) فاطِمَةَ(ع)وعَلَیها کساءٌ مِن أجِلَّةِ الإِبِلِ، 

وهِی تَطحَنُ بِیدَیها وتُرضِعُ وَلَدَها، فَدَمِعَت عَینا رَسولِ اللّهِ(ص) 

✧ فَقالَ: یا بِنتاه، تَعَجَّلی مَرارَةَ الدُّنیا بِحَلاوَةِ الآخِرَةِ.

✧ فَقالَت: یا رَسولَ اللّهِ، اَلحَمدُ للّهِِ عَلی نَعمائِهِ، وَالشُّکرُ للّهِِ عَلی آلائِهِ. 

فَأَنزَلَ اللّهُ ﴿وَ لَسَوْفَ یعْطِیک رَبُّک فَتَرْضَی﴾(۱).(۲)

ا — 

۱) الضحی: ۵

۲) المناقب لابن شهر آشوب: ج۳ ص۳۴۲

پیامبر اکرم (ص) فاطمه (س) را دید که پوششی زبر و خشن از پشم/پلاس شتر بر تن داشت و در همان حال با دستاس آرد می‌کرد و کودکش را شیر می‌داد. چشمان پیامبر (ص) اشک آلود شد و فرمود: «دخترم! تلخی دنیا را تحمل کن تا به شیرینی آخرت برسی.» فاطمه (س) فرمود: «ای رسول خدا! خدا را بر نعمت‌هایش می‌ستایم و بر بخشش‌هایش سپاس می‌گویم.» سپس خداوند آیه ﴿وَلَسَوْفَ يُعْطِيكَ رَبُّكَ فَتَرْضَى﴾ [ضحی: ۵] را فرو فرستاد.

چند نکته:

· اشک پیامبر (ص) نشانه محبت پدرانه و رحمت نبوی است، نه نارضایتی از تقدیر.

· تعبیر «تلخی دنیا» به معنای تحمل مشقت‌های زندگی است، نه پذیرش ظلم و ستم.

· پاسخ حضرت زهرا (س) نشانه رضا، شکر و صبر او در برابر سختی‌هاست.

· استناد به آیه «وَلَسَوْفَ يُعْطِيكَ رَبُّكَ فَتَرْضَى» در این نقل، بشارت الهی به رضایت و پاداش است.پیامبر(ص) فاطمه(س) را دید که با پوششی خشن، دستاس می‌کرد و کودکش را شیر می‌داد.

اشک از چشمانش جاری شد و فرمود:

“دخترم! تلخی دنیا را تحمل کن تا به شیرینی آخرت برسی.”

فاطمه(س) پاسخ داد:

“خدا را بر نعمت‌هایش می‌ستایم و بر بخشش‌هایش سپاس می‌گویم.”

و خداوند آیه «وَلَسَوْفَ يُعْطِيكَ رَبُّكَ فَتَرْضَى» را فرو فرستاد.

📚 مناقب ابن شهرآشوب، ج۳، ص۳۴۲

  #امام_علی_علیه_السلام :

 ✓ «چشم، جاسوس دل و قاصد خرد است».

 ⁙ «العَينُ جاسُوسُ القَلبِ و بَريدُ العَقلِ».

  📚 بحار الأنوار : ج١٠٤ ص٤١ح٥٢

· جاسوس دل بودن چشم: چشم خبرگیرِ دل است؛ آنچه می‌بیند به دل گزارش می‌دهد. دل از راه چشم، اطلاعاتِ دنیای بیرون را دریافت می‌کند.

· قاصد/برید عقل بودن چشم: چشم پیکِ عقل هم هست؛ نگاه، اشاره، نگاهِ معنادار و رفتارِ چشم، پیامِ درون و عقلِ انسان را به بیرون منتقل می‌کند.

پس چشم هم مسیر ورود اطلاعات به دل است و هم مسیر خروج پیام عقل. به همین دلیل در روایت، هم «جاسوس» خوانده شده و هم «قاصد»؛ و این دو با هم تناقض ندارند، بلکه دو نقشِ ارتباطیِ چشم را نشان می‌دهند.

نکته اخلاقی: چون چشم واسطهٔ میان ظاهر و باطن است، مراقبت از نگاه هم دل را حفظ می‌کند و هم عقل و باطن انسان را در رفتار بیرونی نشان می‌دهد.

منبع: بحارالأنوار، ج۱۰۴، ص۴۱، ح۵۲.

در این تعبیر، «جاسوس» معنای منفیِ امروزی را ندارد؛ یعنی خبرگیر و دیده‌بان.