فرهنگی

نقد روشنفکری غربزده؛ از وابستگی به حزب توده تا بیماری ذاتی روشنفکری ایرانی در بیانات رهبر انقلاب

رهبر انقلاب در تحلیل خود از روشنفکری ایران، به ریشه‌های تاریخی آن اشاره کرده و از “بیماری ذاتی” روشنفکری ایرانی سخن می‌گویند. ایشان با مثال زدن حزب توده و شخصیت‌هایی مختلف در تاریخ ایران، نشان می‌دهند که چگونه بسیاری از روشنفکران ابتدا جذب جریان‌های چپ و وابسته به خارج شدند، اما به تدریج از وابستگی آن به قدرت‌های خارجی مانند مسکو فاصله گرفتند.

کتاب “خدمت و خیانت روشنفکران” اثر جلال آل احمد، به عنوان نمونه‌ای از نقد روشنفکری غربزده مطرح می‌شود که در آن، سه ویژگی عوامانه برای روشنفکر برشمرده شده:

مخالفت با مذهب،

علاقه به سنت‌های غربی 

 درس‌خواندگی در غرب. 

رهبر انقلاب تأکید می‌کنند که این نگاه، تقلیدی کورکورانه از روشنفکری غربی است که در بستر مسیحیت زده قرون وسطی شکل گرفته، اما در ایران که دارای تمدن و فرهنگ اسلامی پویا است، قابل تطبیق نیست.

ایشان نتیجه می‌گیرند که روشنفکر واقعی کسی است که به جای تقلید از غرب، با عقل و تفکر خود کار کند و به ارزش‌های بومی و اسلامی پایبند باشد.