فرهنگی

سلامت معنوی: نیاز اول بشریت، راهکاری قرآنی

سلامت معنوی، ضروری‌ترین نیاز بشر است. چرا؟ زیرا این سلامت، زیرساخت و پایه‌ی دستیابی به سایر ابعاد سلامت (جسمی، روانی، اجتماعی) است. انسانی که از نظر معنوی بیمار است، حتی اگر جسمی سالم داشته باشد، زندگی‌ای سراسر اضطراب، پوچی و ناامیدی را تجربه خواهد کرد. در مقابل، سلامت معنوی، آرامش، امید و تاب‌آوری را به ارمغان می‌آورد و فرد را در مواجهه با مشکلات زندگی، مقاوم و پایدار می‌سازد.

اما سؤال کلیدی این است:راه دستیابی به این سلامت و رهایی از بیماری معنوی چیست؟ پاسخ قرآن، تغییر نگاه و کسب معرفت است. سلامت معنوی، محصول یک تحول شناختی است. تا زمانی که نگاه انسان به خود، جهان و خدا مبتنی بر جهان‌بینی مادی باشد، طعم سلامت معنوی را نخواهد چشید. قرآن با واژه‌هایی مانند «ملکوت»، افق دید انسان را فراتر از ظواهر مادی می‌برد و به او می‌آموزد که همه‌ی هستی، نشانه‌ای از حکمت و رحمت بی‌پایان خداست.

این نگاه معنوی دو اثر عملی بزرگ دارد:

1. اصلاح رابطه با خود و خدا: انسان خود را موجودی هدفمند، دارای کرامت و در ارتباط با منبع بی‌نهایت می‌بیند.

2. اصلاح رابطه با طبیعت و جامعه: او طبیعت را صاحب شعور می‌داند، از تخریب آن پرهیز می‌کند و در جامعه برای استقرار عدالت و مبارزه با فساد احساس مسئولیت می‌کند.

   بنابراین،قرآن برای درمان بیماری معنوی، نسخه‌ی فوری و سطحی نمی‌دهد؛ بلکه یک فرآیند تربیتی عمیق را طراحی می‌کند که ابتدا «بینش» را اصلاح می‌کند و سپس «کنش» سالم را به دنبال می‌آورد. در این مسیر، عمل به تعالیم قرآن و اهل بیت(ع) که «قرآن ناطق» هستند، راهنمای عملی انسان خواهد بود.