استقامت بر ولایت؛ کلید نزول فرشتگان
استقامت بر ولایت؛ کلید نزول فرشتگان
إِنَّ الَّذِينَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلَائِكَةُ أَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّتِي كُنْتُمْ تُوعَدُونَ (سوره فصلت، آیه ۳۰)
همانا کسانی که گفتند: پروردگار ما خداست، سپس استقامت کردند، فرشتگان بر آنان نازل میشوند که نترسید و غمگین مباشید و بشارت باد شما را به بهشتی که وعده داده میشدید.
تفسیر (برگرفته از تفسیر اهل بیت علیهم السلام و نور):
این آیه یکی از زیباترین و امیدبخشترین آیات قرآن است که پاداش عظیم استقامت در ایمان را بیان میکند."قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ” یعنی ایمان به خدا و اقرار به ربوبیت او، که اساس همه باورهای دینی است. اما نکته مهم، کلمه “ثُمَّ اسْتَقَامُوا” است. ایمان به تنهایی کافی نیست، بلکه استقامت بر آن ایمان تا پایان عمر، شرط دریافت این پاداش عظیم است.
امام صادق (ع) در تفسیر این آیه میفرمایند: “یعنی در اعتقاد به تکتک ائمه (ع)، که یکی پس از دیگری استقامت کردند.” امام باقر (ع) نیز میفرمایند: “یعنی کسانی که به طور کامل از خدا و پیامبرش اطاعت کردند و ولایت اهل بیت (ع) را به طور کامل پذیرفتند، سپس بر آن استقامت کردند.” این تفاسیر نشان میدهد که استقامت بر ایمان، در گرو استقامت بر ولایت اهل بیت (ع) و پیروی از آنان است.
نتیجه این استقامت،نزول فرشتگان بر مؤمنان است. “تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلَائِكَةُ". این نزول در چه زمانی است؟ بر اساس روایات، این نزول در لحظات حساس زندگی، به ویژه هنگام مرگ، اتفاق میافتد .
در آن هنگام که انسان از دنیا میرود و با عالم جدیدی روبرو میشود، فرشتگان الهی به استقبال او میآیند و با سه پیام مهم او را دلدار میدهند: “أَلَّا تَخَافُوا” (نترسید) از آینده و آنچه پیش رو دارید، “وَلَا تَحْزَنُوا” (غمگین مباشید) بر آنچه از دنیا و خانواده خود به جای گذاشتهاید، “وَأَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ” (بشارت باد شما را به بهشت). این سه پیام، تمام نگرانیهای انسان را در آستانه مرگ برطرف میکند و او را با آرامش و اطمینان به سوی سرای جاوید رهسپار میسازد.
استقامت در ایمان و ولایت،تنها به زمان مرگ محدود نمیشود، بلکه آثار آن در تمام زندگی جاری است. کسی که بر ایمان خود استوار باشد، در برابر مشکلات زندگی صبور است، در برابر وسوسههای شیطان مقاوم است، و در برابر شبهات دشمنان دچار تردید نمیشود.
چنین انسانی در سایه استقامت، از آرامش روحی و روانی عمیقی برخوردار است و ناملایمات زندگی او را از پا در نمیآورد. امام علی (ع) نیز در سفارشهای خود، پیوسته بر استقامت تأکید میفرمودند و میفرمایند: “العمل العمل ثم النهایة النهایة و الاستقامة الاستقامة” (عمل کنید، عمل کنید، سپس به پایان کار بیندیشید و استقامت ورزید، استقامت) .
در پایان،این آیه درس بزرگی به ما میدهد: ایمان یک نقطه شروع است، نه نقطه پایان. آنچه مهم است، تداوم و استقامت بر این ایمان تا آخرین لحظه عمر است. بسیاری از مردم ایمان میآورند، اما در میانه راه سست میشوند یا منحرف میگردند.
پیامبر اکرم (ص) فرمودند: “گروهی این جمله را بر زبان جاری کردند، سپس بیشتر آنها کافر شدند. هر کس این عقیده را تا دم مرگ داشته باشد، از زمره کسانی است که بر آن استقامت ورزیده است.” بیاییم از خداوند توفیق استقامت بر ایمان و ولایت اهل بیت (ع) را مسئلت کنیم تا در لحظه مرگ، فرشتگان الهی به استقبال ما آمده و ما را به بهشت بشارت دهند.