فرهنگی

➖چهار چیز در چهار چیز پنهان شده…

🔰مرحوم صدوق با اسناد خود از امیرالمؤمنین علیه‌السّلام نقل کرده که فرمود: خداى تبارك و تعالى چهار چيز را در چهار چيز مخفی كرده است:

۱. خشنودى خود را در اطاعتش مخفى كرده است. پس هيچ یک از اطاعت او را كوچك نشمار، بسا كه همان موافق رضايت خدا باشد و تو ندانى.

۳. خشم[=عذاب] خود را در نافرمانی‌ خود مخفى كرده است پس هيچ گناهى را كوچك نشمار، بسا كه در همان گناه خشم خدا نهفته باشد و تو ندانى.

۳. اجابت را در دعایش نهاده است. پس هيچ دعايى را ناچيز مپندار، بسا همان دعا اجابت شود و تو ندانى.

۴. دوست خود را در ميان بندگان مخفى كرده است. پس هيچ بنده‌اى از بندگان خدا را تحقير مكن، بسا او وَلىّ خدا باشد و تو ندانى.

📚الخصال ج ۱، ص ۲۰۹

حلواي معاويه در برابر عشق به علي(ع)； داستان فريب

➖حلوای معاویه یا محبت علی علیه‌السّلام

📜على بن محمّد گوید: دختر ابو الأسود دُئِلى را ديدم كه به پدرش مى‌گويد: پدر جان! از اين حلواى چرب و شيرينِ‌ پيش رويت به من بخوران.

_پدرش گفت: دهانت را بگشاى. 

او دهانش را باز کرد و پدرش به اندازه يك بادام از آن حلوا در دهانش نهاد و سپس به او گفت: خرما بخور كه سودمندتر است و بهتر سير مى‌كند. 

_دخترش گفت: اين، سودمندتر و لذیدتر است. 

_ پدر گفت: اين خوراك را معاويه برايمان فرستاده است تا با آن ما را از محبت على بن ابی طالب عليه‌السّلام منحرف كند. 

_دخترش گفت: خدا زشتش بدارد! ما را با حلواى زعفرانى از آن آقای پاک و مطهر جدا مى‌سازد؟ مرگ بر فرستنده و خورنده‌اش! 

🔺سپس كارى كرد تا آنچه خورده بود، بالا آورْد و در حالى كه مى‌گريست، چنين سرود: 

أ بِالشَّهدِ المُزَعفَرِ يَا بنَ‌ هِندٍ

نَبيعُ‌ إلَيكَ‌ إسلاماََ و دينا

فَلا وَ اللّهِ‌ لَيسَ‌ يَكونُ‌ هذا

و مَولانا أميرُ المُؤمِنينا 

اى پسر هند! آيا با حلواى زعفرانى، اسلام و دينمان را به تو بفروشيم‌؟ به خدا سوگند، نه! اين گونه نمى‌شود، چرا كه مولاى ما امير مؤمنان است.

📚الأربعون حديثا ابن بابویه، ج۱ ص۸۱

چارچوب ایمان و کفر؛ تشریح ۴ پایه ایمان و ۴ ستون کفر در کلام امام علی (ع)

۱.شناخت پایه های ایمان

ايمان بر چهار پايه استوار است

صبر،

يقين،

عدل و جهاد.

صبر نيز بر چهار پايه قرار دارد. شوق، هراس، زهد، انتظار. آن كس كه اشتياق بهشت دارد، شهوتهايش كاستي گيرد، و آن كس كه از آتش جهنم مي ترسد، از حرام دوري مي گزيند، و آن كس كه كه در دنيا زهد مي ورزد، مصيبتها را ساده پندارد، و آن كس كه مرگ را انتظار مي كشد در نيكی ها شتاب مي كند. يقين نيز بر چهار پايه استوار است، بينش زيركانه، دريافت حكيمانه واقعيتها، پند گرفتن از حوادث روزگار، و پيمودن راه درست پيشينيان،

پس آن كس كه هوشمندانه به واقعيتها نگريست، حكمت را آشكارا بيند، و آنكه حكمت را آشكارا ديد، عبرت آموزي را شناسد، و آنكه عبرت آموزي شناخت گويا چنان است كه با گذشتگان مي زيسته است.

و عدل نيز بر چهار پايه برقرار است، فكري ژرف انديش، دانشي عميق و به حقيقت رسيده، نيكو داوري كردن، استوار بودن در شكيبايي. پس كسي كه درست انديشيد به ژرفاي دانش رسيده، و آن كس كه به حقيقت دانش رسد، از چشمه زلال شريعت نوشد، و كسي كه شكيبا باشد در كارش زياده روي نكرده با نيكنامي در ميان مردم زندگي خواهد كرد.

و جهاد نيز بر چهار پايه استوار است، امر به معروف، نهي از منكر، راستگويي در هر حال، و دشمني با فاسقان، پس هر كس به معروف امر كرد، پشتوانه نيرومند مومنان است، و آن كس كه از زشتي ها نهي كرد، بيني منافقان را به خاك ماليد، و آن كس كه در ميدان نبرد صادقانه پايداري كند حقي را كه بر گردن او بوده ادا كرده است، و كسي كه با فاسقان دشمني كند و براي خدا خشم گيرد، خدا هم براي او خشم آورد، و روز قيامت او را خشنود سازد.

۲. شناخت اقسام كفر و ترديد

و كفر بر چهار ستون پايدار است، كنجكاوي دروغين، ستيزه جويي و جدل، انحراف از حق، و دشمني كردن، پس آن كس كه دنبال توهم و كنجكاوي دروغين رفت به حق نرسيد. و آن كس كه به ستيزه جويي و نزاع پرداخت از ديدن حق نابيناست، و آن كس كه از راه حق منحرف گرديد، نيكويي را زشت، و زشتي را نيكويي پندارد و سرمست گمراهي هاست، و آن كس كه دشمني ورزيد پيمودن راه حق بر او دشوار و كارش سخت، و نجات از مشكلات دشوار است،

و شك چهار بخش دارد،

جدال در گفتار،

ترسيدن،

دودل بودن،

و تسليم حوادث روزگار شدن

پس آن كس كه جدال و نزاع را عادت خود قرار داد از تاريكي شبهات بيرون نخواهد آمد، و آن كس كه از هر چيزي ترسيد همواره در حال عقب گرد است، و آن كس كه در ترديد و دودلي باشد زير پاي شيطان كوبيده خواهد شد، و آن كس كه تسليم حوادث شد و به تباهي دنيا و آخرت گردن نهاد، هر دو جهان را از كف خواهد داد.

حکمت 31 نهج البلاغه

خطر خودپسندی نیکوکاران؛ پندی از نهج البلاغه و ماجرای داوود نبی

بلای عُجب!

🔸وحی رسید:

بشارت بده گناهکاران را

و بیم ده صدیقین والامقام را!

🔸داوود متعجب شد؛ عرضه داشت: چگونه است خداوندا؟!

🔸جواب رسید: گناهکارانِ پشیمان را بشارت ده که توبه آنها را می‌پذیرم،

و صدیقین را بیم ده که از اعمالشان دچار خودپسندی نشوند!

💟 و چه نیک فرمود، امیر المؤمنین علیه‌السلام:

💠 گناهی که تورا پشیمان کند، نزد خدا بهتر است از کار نیکی که تو را مغرور سازد .

  نهج‌البلاغه _حکمت46 

از بی‌غیرتی تا حیاء؛ دو سر طیف اخلاق در جامعه

شَرُّ النّاسِ مَنْ لایُبالِی اَنْ یَراهُ النّاسُ مُسِیئا. 

بدترین مردم کسی است که از اینکه مردم او را#گناه کار ببینند، پروایی ندارد. 🌾

در مقابل اینان، انسان‌های با شرم و حیایی هستند که حضرت درباره آنان می‌فرماید: مَن کَسْاهُاَلْحَیاهُ ثَوْبَهُ لَمْ یَرَ النَّاسُ عَیْبَهُ. کسی که لباسحیا بر تن کرده است، مردم #عیب وی را نخواهند دید.🌾

اللّهُمَّ اغْفِرْ لِیَ الذُّنُوبَ الَّتی تَهْتِکُ الْعِصَمَ…. #دعای_کمیل

1. غررالحکم، ج ۴، ص ۱۶۹.

2. کفایة الطالب، ج ۲۲۳.

تفسیر و تحلیل احادیث

۱. حدیث اول: «شَرُّ النّاسِ مَنْ لایُبالِی اَنْ یَراهُ النّاسُ مُسِیئا»

· این حدیث اشاره به پیشرفته‌ترین مرحله قساوت قلب دارد. وقتی انسان آن‌قدر از خدا و مردم بی‌باک شود که حتی برایش مهم نباشد دیگران او را در حال گناه آشکار ببینند، در واقع آخرین مرزهای اخلاق را پشت سر گذاشته است. این حالت، از فقدان شرم و حیاء که یکی از شاخه‌های ایمان است، ناشی می‌شود.

۲. حدیث دوم: «مَن کَسَاهُ الْحَیاءُ ثَوْبَهُ لَمْ یَرَ النَّاسُ عَیْبَهُ»

· این حدیث در نقطه مقابل حدیث اول است و نشان می‌دهد حیاء چگونه  پرده و پوشش بر عیوب انسان می‌کشد. کسی که دارای حیاست:

  · درونی: مرتکب گناه نمی‌شود تا عیبی از او دیده شود.

  · رفتاری: اگر هم عیبی داشت، با رفتار شایسته و با حیایش، آن را می‌پوشاند و اجازه نمی‌دهد آن عیب در جامعه آشکار شود.

  · اجتماعی: مردم به دلیل احترامی که برای او قائلند، دنبال عیب‌جویی از او نیستند.