فرهنگی

یاد خدا؛ سلاح ملت ایران در برابر یأس و تحریم (تحلیل رهبری بر اساس خطبه ۲۰۱ نهج‌البلاغه)

رهبر انقلاب:

اينى كه اميرالمؤمنين مى‏گويد «لا تَسْتَوْحِشُوا فِی طَرِیقِ الْهُدَی لِقِلَّةِ أَهْلِه‏»| خطبه ۲۰۱ در اين راه هدايت، اگر رهروانى نيستند يا كم ‏هستند، وحشتتان نگيرد، احساس غربت و تنهايى نكنيد، ذكر خدا و ياد خدا مايه اميد، مايه‏ اطمينان، مايه خوشبينى به آينده، مايه احساس تنهايى نكردن و بالنّتيجه مايه پيشرفت، پيروزى، تكامل و تعالى است.| ۱۳۵۹/۰۳/۱۶

 یاد خدا؛ سرچشمه امید، اطمینان و پیشرفت

کلید غلبه بر این احساس غربت و تضمین پیشرفت، از نگاه رهبری، ذکر خدا و ارتباط مستمر با ذات مقدس او است. ایشان در تفسیر این فراز نورانی نهج‌البلاغه، یاد خدا را منشأ «امید»، «اطمینان قلب»، «خوش‌بینی به آینده» و نفی «احساس تنهایی» معرفی می‌کنند.

این آموزه در شرایط کنونی ایران که برخی با القای یأس و ناامیدی سعی در تضعیف اراده ملی دارند، کاربستی عمیق دارد. رهبری تأکید می‌کنند که همین اتکال به خداوند و امیدواری ناشی از آن، زمینه‌ساز «پیشرفت»، «پیروزی»، «تکامل» و «تعالی» جامعه می‌شود.

بنابراین، در بحبوحه چالش‌های امروز (از تحریم تا جنگ نظامی و روانی)، استقامت و پیشرفت ملت ایران مرهون همین ایمان راسخ و امید آفرینش الهی است که طبق فرموده امام علی(ع) و تأکید رهبری، انسان را در مسیر هدایت، هرگز تنها نمی‌گذارد.

تحلیل سخن رهبری درباره غلبه بر احساس غربت در مسیر دشوار هدایت

رهبر انقلاب:

اينى كه اميرالمؤمنين مى‏گويد «لا تَسْتَوْحِشُوا فِی طَرِیقِ الْهُدَی لِقِلَّةِ أَهْلِه‏» خطبه ۲۰۱ .

در اين راه هدايت، اگر رهروانى نيستند يا كم ‏هستند، وحشتتان نگيرد، احساس غربت و تنهايى نكنيد، براى خاطر همين است [که] آدمِ با خدا مى‏تواند احساس غربت و تنهايى نكند. پس ذكر خدا و ياد خدا مايه اميد، مايه‏ اطمينان، مايه خوشبينى به آينده، مايه احساس تنهايى نكردن و بالنّتيجه مايه پيشرفت، پيروزى، تكامل و تعالى است.| ۱۳۵۹/۰۳/۱۶

مبارزه با احساس غربت در مسیر دشوار هدایت

رهبر انقلاب با استناد به کلام امیرالمؤمنین علی(ع) در خطبه ۲۰۱، بر یک اصل حیاتی در شرایط سخت تأکید می‌کنند: «هرگز در مسیر هدایت، به خاطر کم‌تعداد بودن رهروان، دچار وحشت و احساس غربت نشوید». این پیام در وضعیت امروز ایران (۲۵ تیر ۱۴۰۴) که با فشارهای بیرونی شدید، جنگ روانی، تهدید به حمله نظامی مجدد، بازگشت تمام تحریم‌ها سازمان ملل، جنگ اقتصادی و تهاجم فرهنگی گسترده مواجه است، بسیار راهگشاست.

ایشان با اشاره به اندیشه علوی، توضیح می‌دهند که کم‌شماری همراهانِ راه حق، نباید مایه تردید یا یأس شود. این مفهوم مستقیماً به مقاومت در برابر انزوا و فشارهای بین‌المللی امروز اشاره دارد؛ جایی که جمهوری اسلامی ایران، علیرغم همه‌ی دشمنی‌ها و محدودیت‌ها، بر مسیر مستقل و آرمان‌های خود ایستاده است و احساس تنهایی نمی‌کند.

دفن پیکر نورانی جون، غلام ابوذر، در بیستم محرم

بعد از ده روز از واقعه عاشورا جمعى از بنى اسد بدن شریف جون غلام ابوذر غفارى را پیدا کردند در حالى که صورتش نورانى و بدنش معطر بود و سپس او را دفن کردند.

جون کسى بود که امیرالمؤمنین (ع) او را به ۱۵۰ دینار خرید و به ابوذر بخشید. هنگامى که ابوذر را به ربذه تبعید کردند این غلام براى کمک به او به ربذه رفت و بعد از رحلت جناب ابوذر به مدینه مراجعت کرد و در خدمت امیرالمؤمنین (ع) بود تا بعد از شهادت آن حضرت به خدمت امام مجتبى (ع) و سپس به خدمت امام حسین (ع) رسید و همراه آن حضرت از مدینه به مکه و از مکه به کربلا آمد.

هنگامى که جنگ در روز عاشورا شدت گرفت او خدمت امام حسین (ع) آمد و براى میدان رفتن و دفاع از حریم ولایت و امامت اجازه خواست. حضرت فرمودند: در این سفر به امید عافیت و سلامتى همراه ما بود! اکنون خویشتن را به خاطرما مبتلا مساز.

جون خود را بر قدم‌هاى مبارک امام حسین (ع) انداخت و بوسید و گفت: اى پسرسول خدا، هنگامى که شما در راحتى و آسایش بودید من کاسه لیس شما بودم، و حال که به بلا گرفتار هستید شما را رها کنیم؟

جون با خود فکر کرد: من کجا و این خاندان کجا؟! لذا عرضه داشت: آقاى من، بوى من بد است و شرافت خانوادگى هم ندارم و نیز رنگ من سیاه است. یا اباعبدالله، لطف فرموده مرا بهشتى نمایید تا بویم خوش گردد و شرافت خانوادگى به‌دست آورم و رو سفید شوم.

نه آقاى من، از شما جدا نمى‌شود تا خون سیاه من با خون شما خانواده مخلوط گردد. جون مى‌گفت و گریه مى‌کرد به حدى که امام حسین (ع) گریستند و اجازه دادند.

با آنکه جون پیر مردى ۹۰ ساله بود، ولى بچه‌ها در حرم با او انس فراوانى داشتند. او به کنار خیمه‌ها براى خداحافظى و طلب حلالیت آمد، که صداى گریه اطفال بلند شد و اطراف او را گرفتند.

هر یک را به زبانى ساکت کرد و به خیمه‌ها فرستاد و مانند شیرى غضبناک روى به آن قوم ناپاک کرد. او جنگ نمایانى کرد، تا آنکه اطراف او را گرفتند و زخم‌هاى فراوانى به او وارد کردند.

هنگامى که روى زمین افتاد، امام حسین (ع) سر او را به دامن گرفت و بلند بلند گریست، و دست مبارک بر سر و صورت جون کشید و فرمود: «اللهم بیض وجهه و طیب ریحه و احشره مع محمد و آل محمد (ع)»: بارالها رویش را سفید و بویش را خوش فرما و با خاندان عصمت (ع) محشورش نما.

از برکت دعاى حضرت روى غلام مانند ماه تمام درخشیدن گرفت و بوى عطر از وى به مشام رسید. چنانکه وقتى بدن او را بعد از ده روز پیدا کردند صورتش منور و بویش معطر بود

روز بهزیستی و تأمین اجتماعی: حمایت همگانی، مسئولیت مشترک  

امروز، ۲۵ تیرماه، در تقویم ایران به عنوان “روز بهزیستی و تأمین اجتماعی” نامگذاری شده است. این مناسبت، فرصتی برای بازخوانی مأموریت‌های حیاتی دو نهاد اجتماعی است که قشرهای آسیب‌پذیر، افراد دارای معلولیت، سالمندان، و خانواده‌های کم‌درآمد را زیر چتر حمایتی خود قرار می‌دهند.

در این نوشتار، ابعاد تاریخی، عملکردی، و چالش‌های پیشِ روی این سازمان‌ها را بررسی می‌کنیم. مأموریت‌های کلیدی این سازمان‌ها در سه محور متمایز ارائه می‌شود :  

1. امور فرهنگی و پیشگیری 

   - آموزش عمومی برای کاهش آسیب‌های اجتماعی (اعتیاد، خشونت خانوادگی).  

   - غربالگری‌های سلامت (شنوایی‌سنجی، پیشگیری از معلولیت‌ها).  

2. امور اجتماعی

   - بازپروری گروه‌های در حاشیه (زنان بی‌سرپرست، کودکان کار، معتادان بهبودیافته).  

   - ارائه خدمات مددکاری و روان‌شناسی به مددجویان.  

3. توانبخشی 

   - خدمات حرفه‌ای و پزشکی به معلولان جسمی، ذهنی، و نابینایان.  

   - توسعه مراکز شبانه‌روزی و مراقبت در منزل (بهزیستی گلستان به ۱,۹۹۸ نفر خدمات شبانه‌روزی ارائه می‌دهد ).  

۵ شرط امام صادق (ع) برای حمایت و مصونیت دائمی

امام صادق علیه‌السلام: «لا تَزالُ شيعَتُنا مَرعِيّينَ مَحفوظينَ مَستورينَ مَعصومينَ ما أحسَنُوا النَّظَرَ لِأَنفُسِهِم فيما بَينَهُم وبَينَ خالِقِهم، وصَحَّت نِيّاتُهُم لِأَئِمَّتِهِم، وبَرّوا إخوانَهُم؛ فَعَطَفوا عَلى ضَعيفِهِم وتَصَدَّقوا عَلى ذَوِي الفاقَةِ مِنهُم».

  شيعيان ما، تا زمانى كه در روابط ميان خود و خدايشان نيك بنگرند، و به پيشوايانشان حسن نيّت داشته باشند، و به برادرانشان نيكى كنند، و با ناتوانشان دلسوز و مهربان باشند، و به نيازمندانشان كمك كنند، همواره [از جانب خداوند عز و جل] مورد عنايت، محفوظ، و در پناه و مصون خواهند بود.

 📚 المحاسن : ج١ ص٢٥٨ ح٤٩٢