فرهنگی

«یک گام برای خدا بردارید …»

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تَنْصُرُوا اللَّهَ يَنْصُرْكُمْ وَيُثَبِّتْ أَقْدَامَكُمْ (محمد:۷) ای مؤمنان! اگر خدا را یاری کنید، خدا هم شما را یاری می کند و گام هایتان را محکم و استوار می سازد. خداوند در این آیه از یک سنت الهی پرده برمی‌دارد.

می فرماید: ای مؤمنان اگر برای یاری خداوند، گام بردارید؛ خداوند نیز متقابلا به شما کمک می‌کند. پرسش این است که آیا کمک کردن خداوند مانند کمک کردن ماست؟ پاسخ را در این آیه دنبال کنید: مَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنْبُلَةٍ مِائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللَّهُ يُضَاعِفُ لِمَنْ يَشَاءُ ۗ وَاللَّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ (بقره: ۲۶۱) مَثَل آنان که اموالشان را در راه خدا انفاق می کنند، مانند دانه ای است که هفت خوشه برویاند، در هر خوشه صد دانه باشد؛ و خدا برای هر که بخواهد چند برابر می کند و خدا بسیار عطا کننده و داناست.

پاسخ این است که اگر مؤمنان برای یاری دین خداوند یک گام بردارند، خداوند دست کم هفتصد گام و در برخی موارد تا چندین هزار گام به آنان کمک می‌کند. کدام تجارت در دنیا سراغ دارید که نظام بده بستان آن در این حد باشد؟ تازه خداوند در آخر آیه می فرماید که من از این هم بیشتر به شما کمک می کنم. اگر مؤمنان یک صدا و یکپارچه هر شب در خیابان‌ها برای یاری دین خدا حضور پیدا می‌کنند و از انقلاب و نظام و اسلام دفاع می‌کنند، مطمئن صد در صد باشند که خداوند برای سربلندی آنان، اتفاقاتی را رقم خواهد زد که در ذهن و ضمیر هیچ کسی نیاید. این وعده الهی است و یقین داشته باشید که تحقق پیدا خواهد کرد.

از این رو، هر چند این قانون برای یاری خداوند به صورت فردی نیز صادق است؛ اما در آیه به صورت جمع آمده است و نشانگر آن است که کمک کردن به خداوند به صورت جمعی و گروهی، بسیار مؤثرتر از کمک کردن فردی است و به همین اندازه، کمک کردن خداوند به مؤمنان نیز به مراتب بسیار بیشتر از کمک کردن خداوند به یک فرد مؤمن است.

امیدواریم خداوند به زودی زود، نصرت و یاری عظیمش را نصیب این ملت و مردم بفرماید، همچنان که تا امروز این نصرت الهی، بر این کشور و مردم سایه گستر بوده است، به طوری که در مقابل همه دشمنان، قد علم کرده است و یک گام از آرمان‌های الهی خویش، پا پس نکشیده است. به آبروی خون سید الشهدای ایران و شهیدان والامقام.

۱۴ قانون طلایی که عزت نفست را نجات می‌دهد

اگر این قوانین را بدانی، هیچ‌کس نمی‌تواند تو را کوچک کند

همه‌ی ما در زندگی با افرادی روبرو شده‌ایم که مرزهایمان را نادیده گرفته‌اند، از مهربانی‌مان سوءاستفاده کرده‌اند، یا ارزش واقعی‌مان را ندیده‌اند. اما آیا تا به حال فکر کرده‌ای که بیشتر این دردها، ریشه در عدم رعایت چند قانون ساده دارد؟

این قوانین را روی دیوار قلبت نصب کن. هر روز آن‌ها را مرور کن. چون احترام، از خودت شروع می‌شود. آدم‌های درست، تو را مجبور به گدایی احترام نمی‌کنند.

🔹 قانون اول: اگر بهت چیزی نگفتند، اصرار نکن که بدانی

رازداری دیگران، توهین به تو نیست. هر کسی حق دارد سکوت کند. اگر چیزی به تو گفته نشده، یعنی یا وقتش نرسیده، یا مربوط به تو نبوده. سوال پیچ کردن، تو را از چشم دیگران می‌اندازد، نه اینکه آنها را به تو نزدیک کند.

🔸 قانون دوم: اگر دیر بهت گفتند، جوابت باید «نه» باشد

آدم‌های وقت‌شناس، ارزش زمان خود را می‌دانند. اگر کسی به احترام تو اهمیت نمی‌دهد و سر وقت نمی‌رسد، تو هم به او بیاموز که زمانت ارزشمند است. «نه» گفتن به بی‌احترامی، یعنی «بله» گفتن به خودت.

🔹 قانون سوم: اگر جزو دعوت‌های اصلی نیستی، به هیچ وجه نرو

حضور ناخواسته، تحمیل خود است. اگر دعوتت نکرده‌اند، یعنی جایت آنجا خالی نیست. رفتن به جایی که انتظارت را نمی‌کشند، تنها چیزی که به دست می‌آوری، تحقیر است، نه محبت.

🔸 قانون چهارم: اگر بازیت ندادند، به زور نخواه جزو بازی باشی

همه‌ی جمع‌ها مال تو نیست. اگر کسی تو را در گروه، پروژه یا رابطه‌ای راه نمی‌دهد، به این معناست که یا به حضور تو نیازی ندارند یا هنوز آماده‌ات نمی‌دانند. اصرار برای ورود، برنده‌ات نمی‌کند؛ فقط التماس را به تو می‌چسباند.

🔹 قانون پنجم: اگر ازت سوءاستفاده شد، آن آدم را حذف کن

مهربانی بی‌حد، تبدیل به ضعف می‌شود. اگر کسی یک‌بار از تو سوءاستفاده کرد، بدان که اگر برگردی، دوباره این کار را می‌کند. حذف کردن آدم‌های سمی، نه بی‌ادبی، که محافظت از خودت است.

🔸 قانون ششم: اگر ارزشت را نمی‌دانند، تو ارزش خودت را بدان

قدرت تو وابسته به تأیید دیگران نیست. اگر کسی ندیدت، تو خودت را ببین. اگر کسی نفهمیدت، تو خودت را بشناس. وقتی تو به خودت اطمینان داشته باشی، کم‌توجهی دیگران تو را نمی‌لرزاند.

🔹 قانون هفتم: اگر قدرتن دیده نمی‌شود، خودت را از آنها بگیر

بعضی آدم‌ها فقط وقتی به تو احترام می‌گذارند که از تو نیاز داشته باشند. اگر دیدی در جمعی، توانایی‌هایت نادیده گرفته می‌شود، حضور خود را کم‌کن. این گونه می‌فهمند که بزرگی تو برایشان هدر نرفته است.

🔸 قانون هشتم: اگر به اندازه‌ی خودت بهت توجه نمی‌شود، جدا شو

توجه، یک حق است نه یک امتیاز. اگر در رابطه‌ای همیشه تو هستی که پیگیری می‌کنی، پیام می‌دهی و دلتنگ می‌شوی و طرف مقابلت فقط جواب می‌دهد، این رابطه‌ای یک‌سویه است. جدا شو، حتی اگر سخت باشد.

🔹 قانون نهم: اگر همش خودت را توضیح می‌دهی، بدان که این را به کسی بدهکار نیستی

نیازی نیست همیشه از خودت دفاع کنی. آدم‌های فهمیده، کارهایت را می‌فهمند. دیگران را با توضیحات بی‌شمار خسته نکن. آرامش تو مهم‌تر از اثبات خودت است.

🔸 قانون دهم: اگر همش داری خودت را توجیه می‌کنی، نیازی نیست خودت را به کسی ثابت کنی

توجیه‌کردن بیش از حد، نشانه‌ی اضطراب توست. تو به کسی بدهکار نیستی که هر کاری را برایش تشریح کنی. زندگی‌ات را برای کسی معنا کن که ارزش درک کردن را داشته باشد.

🔹 قانون یازدهم: اگر همش داری کارهایت را توجیه می‌کنی، این کاری نیست که باید برای بقیه انجام دهی

کارهایت را برای خودت انجام بده، نه برای تأیید گرفتن از دیگران. وقتی هر کارت را توضیح می‌دهی، اختیار زندگی‌ات را می‌دهی دست قضاوت دیگران. بس است. انجام بده، بدون توضیح.

🔸 قانون دوازدهم: اگر مسیجات را نمی‌بینند، از انرژیت محافظت کن. ولشان کن

پیام‌های بی‌جواب، جواب‌های واضحی هستند. کسی که نمی‌خواندت، حوصله‌ی نداردت. نیازی نیست دنبالشان کنی. صرف انرژی برای کسی که چشم‌هایش را روی تو بسته، اسراف است.

✅ جمع‌بندی نهایی:

احترام از خودت شروع می‌شود.

آدم‌های درست، تو را مجبور به گدایی نمی‌کنند.

منشأ احترام، خودِ تو هستی.

وقتی تو با خودت درست باشی، نیازی نداری که از دیگران احترام طلب کنی.

کارت را درست بازی کن؛ خودت به خودت احترام بگذار، آنگاه بقیه نیز به تو احترام خواهند گذاشت.

یادت باشد: تو ارزش دیدن، شنیدن و ماندن را داری. کسانی که این را نمی‌فهمند، لیاقت همراهی تو را ندارند.

📌 به‌یاد داشته باش:

«کارت احترام دست خودته، اگه درست بازی کنی مجبور نیستی از بقیه طلبش کنی.»

اگر دلت می‌خواهد فرزندانی مطیع، مودب و نیکوکار داشته باشی، قدم اول را کجا برمی‌داری؟ در کلاس‌های تربیتی؟ کتاب‌های روانشناسی؟ یا شاید در رفتار روزمره‌ات با همسرت؟

بله! احترام به همسر، اولین و مهم‌ترین درس تربیت فرزند است. وقتی پدر و مادر در خانه دائماً به یکدیگر بی‌احترامی کنند، فرزند چگونه می‌تواند احترام را یاد بگیرد؟

وقتی پدر به مادر بی‌احترامی می‌کند…

تصویر کنید پدر به بچه‌ها گفته که داخل اتاق بازی نکنند. اما مادر اجازه داده. پدر که برمی‌گردد، بچه را سرزنش می‌کند و بچه می‌گوید: «مادر اجازه داد». پدر در جواب می‌گوید: «مادرت غلط کرده!»

به نظر شما این بچه وقتی بزرگ شد، با پدر و مادرش چگونه رفتار خواهد کرد؟ آیا او می‌تواند احترام را یاد بگیرد در خانه‌ای که کوچک‌ترین ارزشی برای حرمت همسر قائل نیستند؟

داستانک اول؛ وقتی امام خمینی (ره) احترام همسر را به فرزندآموزی ترجیح داد

خانم فریده مصطفوی، دختر حضرت امام خمینی (ره) نقل می‌کند:

یادم می‌آید بچه که بودم، با توپ توی اتاق بازی می‌کردم و ناگهان توپ به شیشه خورد و آن را شکست. امام با ناراحتی آمدند تا ما را تأدیب کنند. من گفتم: خانم (مادرم) به ما گفتند در اتاق بازی کنید، عیبی ندارد.

تا من این را گفتم، امام هیچ نگفتند و سرشان را پایین انداختند و از اتاق بیرون رفتند.

چرا؟ چون احترام به همسر برای امام از هر تأدیبی بالاتر بود. ایشان ترجیح دادند سکوت کنند تا حرمت همسرشان در دل فرزندان حفظ شود.

داستانک دوم؛ رسمی که امام تا پایان عمر حفظ کرد

خانم فاطمه طباطبایی، عروس حضرت امام، نقل می‌کند:

احترام امام به خانم بسیار زیاد بود و تا آخرین ساعات عمرشان این احترام در اعمال و رفتارشان مشهود بود و به همه حتی پسرشان نیز حفظ این روحیه را توصیه می‌کردند.

تا وقتی که خانم سرسفره نمی‌آمدند، خودشان دست به غذا نمی‌زدند. گاهی که ما زودتر دست به غذا می‌بردیم، نمی‌گفتند چرا صبر نمی‌کنید؟ فقط می‌گفتند: «خانم نیامدند؟»

چند بار ایشان را صدا می‌زدند. گاهی خانم می‌آمدند و می‌گفتند: «آقا، آخر من مهمان دارم، شما بخورید، من باید غذا را بکشم بعداً می‌آیم.»

این رفتار در همه اثر می‌گذارد

این رسم زیبا، نه فقط حرمت همسر را حفظ می‌کرد، بلکه به همه اعضای خانه می‌آموخت که احترام، یک فرهنگ است؛ نه یک دستور موقتی.

📌 پیام اصلی:

اگر همسرت را گرامی بداری، فرزندت احترام را از تو می‌آموزد. اگر بی‌حرمتی کنی، او نیز همان را تکرار خواهد کرد.

امروز، سالروز ازدواج پیامبر مهربانی‌ها با بانوی بزرگوار اسلام است. بیایید این سنت حسنه را در خانه‌هایمان زنده کنیم. از امروز، با یک نگاه محترمانه، یک کلمه گرم، یا صبر بر سر سفره…

نجات جان یا عقیده؟

🔸️از امام حسن عسکری (علیه السلام) سؤال شد: «یکی از برادران ما در چنگال کفار اسیر شده و جانش در خطر است. برادر دیگرمان نیز در چنگال فردی شبهه انگیز گرفتار شده است؛ جانش در خطر نیست، اما فکر و عقیده اش در خطر است. 

🔸️اگر بخواهم برادر اسیرم را نجات دهم، برادر دیگرم گمراه خواهد شد و اگر بخواهم برادر دیگرم را از گمراهی نجات دهم، برادر اسیرم در دست کفار شهید می شود. چه کار کنم؟»

🔸️حضرت (علیه السلام) فرمود: «اگر کنار دریا ایستاده باشی و مؤمنی شریف در دریا افتد و در کنارش گنجشکی در حال غرق شدن باشد، کدام یک را اول نجات می دهی؟» 

🔸️گفت: «انسان شریف را.» امام (علیه السلام) فرمود: «نجات مؤمن از دست گمراه کننده مانند نجات آن مؤمن شریف از غرق شدن است.» 

🔸️یعنی همان طور که ترجیح می دهی انسانی را بر گنجشکی مقدم بداری، به همان اندازه نجات دادن آن شخص از دست گمراه کننده برتر است از نجات دادن جان مؤمنی از دست کافر.

🔸️سپس برای این مطلب استدلالی بیان فرمود: «اگر مؤمن در دست کافر کشته شود، چه می شود؟ به بهشت می رود یا جهنم؟» گفت: «مسلّم است که به بهشت می رود. 

🔸️مؤمنی است که عمرش را در راه ایمان گذاشته و با کفار مبارزه کرده است. معلوم است به بهشت می رود و سعادت ابدی دارد.» امام (علیه السلام) فرمود: «اگر مؤمن در دست گمراه کننده، به گمراهی بیفتد چه می شود؟ به بهشت می رود یا به جهنم؟» گفت: «گمراهی نتیجه اش جهنم است.»

🔸️امام (علیه السلام) فرمود: «کدام را ترجیح می دهی؟ کسی که در این دنیا زنده بماند و چند روزی بیشتر نفس بکشد و سرانجام به بهشت برود، یا کسی که در این دنیا گمراه شود و به عذاب ابدی گرفتار گردد؟ تکلیف تو نسبت به کدام بیشتر است؟ چگونه راضی می شوی که فردی در عذاب ابدی بماند برای اینکه انسانی دیگر تنها چند روز بیشتر در دنیا زندگی کند؟» 

🔸️البته همه این ها در فرضی است که تزاحم میان نجات هر دو وجود داشته باشد؛ وگرنه نباید بگذاریم حتی خراشی بر بدن انسانی بیفتد.

🔺مرحوم علامه مصباح یزدی، ۱۳۷۱/۰۲/۱۲

📍

❓پرسش:

چه سوره ها و آياتي از قرآن كريم به ظهور امام زمان عج مربوط مي شوند وتفسيرش چيست؟

سوره يا آيه اي كه در آن به نام و شخص حضرت مهدي (عج) تصريح شده باشد، در قرآن نيامده است.اما آيات متعددي وجود دارد كه مطابق با تفسير روايات، شخص حضرت مهدي (عج) يا قيام ايشان را مصداق حقيقي آن دانسته است.

از جمله آياتي كه مطابق روايات، حضرت مهدي (عج) مصداق حقيقي آن شمرده شده:

📖” أَمَّنْ يُجِيبُ الْمُضْطَرَّ إِذا دَعاهُ وَ يَكْشِفُ السُّوءَ وَ يَجْعَلُكُمْ خُلَفاءَ الْأَرْضِ أَ إِلهٌ مَعَ اللَّهِ قَلِيلاً ما تَذَكَّرُونَ"(1) سوره نمل،آيه 62

يا [كيست‌] آن كس كه مضطر را- چون وي را بخواند- اجابت مي ‌كند، و گرفتاري را برطرف مي‌ گرداند، و شما را جانشينان اين زمين قرار مي‌ دهد؟ آيا معبودي با خداست؟ چه كم پند مي‌ پذيريد.

📘در حديثي از امام صادق (ع) چنين آمده:

” نزلت في القائم من آل محمد عليهم السلام هو و اللَّه المضطر اذا صلي في المقام ركعتين و دعا الي اللَّه عز و جل فاجابه و يكشف السوء و يجعله خليفة في الارض"(2)

آيه در مورد مهدي آل محمد نازل شده، به خدا سوگند ! مضطر او است، هنگامي كه در مقام ابراهيم دو ركعت نماز به جا مي‌ آورد . دست به درگاه خداوند متعال بر مي‌ دارد . دعاي او را اجابت مي‌ كند، ناراحتي‌ها را بر طرف مي‌ كند، و او را خليفه روي زمين قرار مي‌ دهد».

📖آيه ديگري كه مفسران مطابق روايات وارده درباره قيام حضرت مهدي (عج) دانسته اند، آيه 105 سوره انبيا است :

«وَ لَقَدْ كَتَبْنا فِي الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّكْرِ أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُها عِبادِيَ الصَّالِحُون‌؛ در زبور بعد از ذكر (تورات ) مقرر داشتيم كه بندگان صالح من حكومت زمين را به ارث مي برند».

در تفسير مجمع البيان ذيل همين آيه از امام باقر (ع) مي‌ خوانيم :هم اصحاب المهدي في آخر الزمان؛(3) بندگان صالحي را كه خداوند در اين آيه به عنوان وارثان زمين ياد مي‌ كند ، ياران مهدي در آخر الزمان هستند».

📖در تفسير قمي نيز در ذيل اين آيه آمده است:

” أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُها عِبادِيَ الصَّالِحُونَ، قال القائم و اصحابه؛(4) منظور از اينكه زمين را بندگان صالح خدا به ارث مي‌ برند ،مهدي قائم و ياران او هستند».

در قرآن كريم آيات متعدد ديگري به چشم مي خورد كه مطابق روايات وارده، حضرت مهدي و اصحابش مصداق حقيقي آن شمرده شده كه از جمله آن ها آيات زير را مي توان نام برد:

📖1. سوره نور، آيه 55 «وعدالله الذين آمنوا…».

📖2. سوره نساء، آيه 59 «يا ايهاالذين آمنوا اطيعوا الله و…».

📖3. سوره توبه، آيه 33 «هو الذي اَرسل رسوله بالهدي و…».

📖4. سوره حج، آيه 41 «الذين إن مَكَنّاهم في الارض…».

📖5. سوره قصص، آيه 5 «و نُريد أن نَمُنَّ علي الذين استضعفوا…».

📖6. سوره اعراف، آيه 128 «إنَّ الارضَ لِلّهِ يورثُها من يشاء…».

براي بررسي تفصيلي آيات، مي توانيد به كتاب «سيماي‌ حضرت مهدي‌ عليه السلام در قرآن» ترجمه كتاب «المَحَجَّةُ فِيما نَزَلَ فِي القائِمِ الحُجَّةِ»، اثر ارزنده سيد هاشم ‌بن بحراني (معاصر علامه مجلسي‌) كه به وسيله سيد مهدي حائري قزويني به فارسي ترجمه شده است، مراجعه نماييد.

📚پي نوشت ها:

1.سوره نمل،آيه 62.

2.عروسي حويزي، عبد علي بن جمعه، تفسير نور الثقلين،قم،انتشارات اسماعيليان،چاپ چهارم،سال 1415 هجري قمري، ج‌4، ص 94.

3.طبرسي فضل بن حسن،مجمع البيان في تفسير القرآن،تهران،انتشارات ناصرخسرو، چاپ سوم، سال 1372 هجري شمسي، ج‌7، ص 106.

4.قمي علي بن ابراهيم، تفسير القمي،قم، انتشارات دار الكتاب، چاپ چهارم،سال 1367 هجري شمسي، ج‌2، ص 77.