اربعین؛ سفری به وسعت عشق یا زائرِ حزین، غبارآلود و تشنه؟
🔰 امام صادق(ع):
▫️هرگاه خواستی به زیارت حسین(ع) بروی، او را در حالی زیارت کن که #اندوهگین، #غمزده، #ژولیدهمو و پریشان، #غبارآلود، #گرسنه و #تشنه باشی.
(إِذَا أَرَدْتَ زِيَارَةَ الْحُسَيْنِ عَلَيْهِ السَّلَامُ فَزُرْهُ وَ أَنْتَ حَزِينٌ مَكْرُوبٌ شَعِثٌ مُغْبَرٌّ جَائِعٌ عَطْشَانُ)
▫️سپس حاجتهایت را از او بخواه و پس از آن، از نزد ایشان بازگرد و کربلا را محل اقامت و وطن خود قرار نده.
(وَ سَلْهُ الْحَوَائِجَ وَ انْصَرِفْ عَنْهُ وَ لَا تَتَّخِذْهُ وَطَناً)
📚 الکافي، ج۴، ص۵۸۷؛ ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص۸۹؛ المزار للمفید، ص۹۶؛ تهذيب الأحكام، ج۶، ص۷۶.
📌پ.ن:
▫️از مجرای این روایت و دیگر روایاتی که گذشت، آداب ظاهری زیارت حضرت روشن میشود، که البته نباید به آنها اکتفا کرد، بلکه باید از دل آنها، به روح زیارت حسینی رسید.
▫️زیارت سیدالشهدا(ع)، سفری برای چشیدن اندکی از رنج عاشورا است، نه سفری برای غرق شدن در رفاه و آسایش. زائر، هرچه بیشتر بتواند خود را از فضای تنعّم و راحتطلبی فاصله دهد و به حال و هوای کاروان کربلا نزدیک کند، به حقیقت زیارت نزدیکتر شده است.
▫️به برکت عشق بینظیر مردم عراق، در مسیر اربعین، هزاران موکب برپا میشود که با نهایت اخلاص، انواع غذاها، نوشیدنیها و امکانات رفاهی را در اختیار زائران قرار میدهند. این کرامت و مهماننوازی، سرمایهای عظیم و جلوهای کمنظیر از محبت اهلبیت(ع) است و باید قدردان آن بود.
▫️اما در کنار این نعمت بزرگ، یک خطر نیز وجود دارد؛ آنکه روح زیارت، آرامآرام در میان انبوه امکانات رفاهی گم شود. گاهی ممکن است همه دغدغه زائر، یافتن بهترین موکب، متنوعترین غذا، خنکترین محل استراحت و بیشترین آسایش باشد؛ در حالی که روایت، افق دیگری را ترسیم میکند.
▫️حضرت میخواهند زائر، هنگام ورود به حرم سیدالشهدا(ع)، هنوز اندکی تشنگی، اندکی گرسنگی، غبار راه و خستگی سفر را با خود داشته باشد؛ زیرا این حالات، انسان را از غفلت و رفاهزدگی دور میکند و دل را برای حضور در محضر صاحب مصیبت آمادهتر میسازد.
▫️البته منظور این نیست که انسان خود را به مشقتهای غیرمتعارف بیندازد یا نعمتهای الهی را ناسپاسی کند؛ خیر، نه دچار #افراط شویم و نه دچار #تفریط.
▫️بلکه سخن این است که راحتی، هدف سفر نشود. اگر موکبها وسیلهای برای ادامه مسیر و تقویت توان زائرند، بسیار ارزشمندند؛ اما اگر دغدغه و همه همّ و غم انسان، انتخاب نوع غذا و نوع موکب و… شود و مثلا بخواهد به نحو حداکثری از امکانات بهرهبردن کند، آرامآرام فلسفه این پیادهروی دگرگون خواهد شد.
▫️لذا شاید بهتر این باشد که زائر، دستکم هنگام نزدیک شدن به کربلا و پیش از تشرف به حرم، بکوشد از افراط در خوردن، آشامیدن و استراحت پرهیز کند؛ با همان لباس غبارآلود، با همان خستگی راه، با اندکی گرسنگی و تشنگی و با دلی شکسته، بر آستان سیدالشهدا(ع) حاضر شود. چنین حالی، انسان را به کاروان عاشورا نزدیکتر میکند.
▫️نکته دیگر آنکه: پس از زیارت، انسان بیدرنگ به وظیفه و ماموریت خویش بازگردد و کربلا را محل اقامت طولانی خویش قرار ندهد. این مسئله معمولا امری شایع هست که زائرین چندین روز در کربلا میمانند، اما حضرت میفرمایند: زیارت که کردی، باز گردد.
▫️این مسئله، به خصوص امروز دارای اهمیت ویژهای است، چون نباید #خیابان را خالی گذاشت و هرچه زودتر باید بازگشت و این ماموریت را اقامه کرد.