فرهنگی

🔻آیت الله شبیری زنجانی:

🔸 حاج آقای ما می‌فرمود: در زنجان شخصی بود که خیلی ادعای ادبیات می‌کرد ولی هیچ مایهٔ علمی نداشت و از مطلبش هم معلوم می‌شود. 

🔹ایشان می‌فرمودند: من (از آن شخص مدعی) پرسیدم: فرق نکره و مکروه چیست؟ 

🔸گفت: فرق فقهی‌اش را می‌پرسید یا فرق نحوی‌اش را؟ 

🔹 گفتم: چون تخصّص شما در نحو بیشتر است، فرق نحوی‌اش را بفرمایید. یک فرقی گذاشت. 

🔹 من گفتم: حالا اگر کسی بگوید: «فعل زید مکروهاً»، «مکروهاً» هم نکره است و هم مکروه. حالا فرقش چه می‌شود؟ خیلی به فکر فرو رفت و نتوانست پاسخی بدهد. 

🔸 چند روز بعد مرا دید، گفت: فلانی! هیچ مسأله‌ای مثل این مسألهٔ شما مرا لنگ نکرد!!!

📚 جرعه‌ای از دریا ج1 ص599

🔰 راهبردها و راهکارهای کلان مصرّح یا مستنبط از پیام رهبر معظّم انقلاب به مناسبت هفته دفاع مقدس و سالگرد شهادت شهید سیدحسن نصرالله:

1⃣ درس‌آموزی از آثار و پیامدهای تسلّط نظام سلطه برشؤون مختلف کشور در دوران پیش از پیروزی انقلاب اسلامی.

2⃣ هوشیاری نسبت به تلاش امریکا برای بازگرداندن سلطه خود بر ایرانِ اسلامی و تسلّط بر ثروت‌های عظیم ملّت ایران.

3⃣ تلاش همگانی برای عبور قوی‌تر و برومندترِ نظام اسلامی از دل حوادث و بحران‌ها همانند سایر حوادث دشمن‌ساخته‌ی پیشین.

4⃣ درس‌آموزی از جزء جزء حوادث دفاع مقدس هشت‌ساله و الگوگیری از ستارگان درخشان عبادت، شجاعت، مقاومت، اخلاق و انسانیت در جریان جنگ تحمیلی.

5⃣ مقاومت و ایستادگی در برابر خواست دشمن برای بازگرداندن کشور به دوران عقب‌ماندگی، ذلّت، وابستگی و بدنامی ملّت ايران در دوران پیش از پیروزی انقلاب اسلامی.

6⃣ تداوم ممانعت از حضور دشمن در دریاهای جنوبی ایران و حفظ تنگه‌ی پر از خیر و برکت هرمز.

7⃣ حفظ آمادگی‌های مختلف بویژه آمادگی مسلحانه اقوام و اقشار گوناگون جامعه ایرانی در برابر اقدامات نظام سلطه.

8⃣ تداوم تلاش رزمندگان جبهه مقاومت برای بیرون راندن امریکا و وابستگان آن از دریای عرب.

9⃣ قدرشناسی حضور پیشتازانه و دلیرانه بانوان در عرصه‌های گوناگون دفاع از ایران و نظام اسلامی.

🔟 تداوم حضور مسئولانه‌ی ملّت ایران در میادین و خیابان‌ها برای حمایت از رزمندگان اسلام و هراس‌افکنی در دل دشمنان.

1⃣1⃣ قدرشناسی نهراسیدن ملّت ایران از اقامه‌ی حق و دلبستگی عمده مردم به عترت طاهره(صلوات‌الله و سلامه‌علیهم اجمعین).

2⃣1⃣ تلاش برای حفظ و تثبیت عزّت، استقلال و پیشرفت ملّت ایران در دنیای اسلام و در عرصه‌ی جهانی.

3⃣1⃣ تداوم حمایت اقشار گوناگون جامعه از مواضع بر حق جمهوری‌ اسلامی و ایستادگی در برابر خواست دشمن درجهت تضعیف عقبه‌ی اجتماعی نظام.

4⃣1⃣ تلاش برای نقش‌آفرینی صحیح در جریان تحولات تاریخی لبنان و عبرت‌آموزی از سرنوشت افراد چشم‌دوخته به وعده‌های دروغین رژیم صهیونیستی و نظام سلطه.

5⃣1⃣ ضرورت شناخت جایگاه قهرمان عرب و نماد بزرگ جبهه مقاومت شهید سیدحسن نصرالله(قدس‌الله نفسه‌الزکیه) و نقش ایشان در دفاع از امّت اسلامی و ملّت لبنان.

#امام_صادق_علیه_السلام : قالَ عَلِيٌّ عليه السلام لِلحُسَينِ عليه السلام : يا أبا عَبدِ اللّهِ اُسوَةٌ أنتَ قِدَما . 

 فَقالَ : جُعِلتُ فِداكَ! ما حالي؟ 

 قالَ : عَلِمتَ ما جَهِلوا وسَيَنتَفِعُ عالِمٌ بِما عَلِمَ ، يا بُنَيَّ اسمَع وأبصِر مِن قَبلِ أن يَأتِيَكَ ، فَوَالَّذي نَفسي بِيَدِهِ لِيَسفِكَنَّ بَنو اُمَيَّةَ دَمَكَ ثُمَّ لا يُزيلونَكَ عَن دينِكَ ، ولا يُنسونَكَ ذِكرَ رَبِّكَ . 

 فَقالَ الحُسَينُ عليه السلام : وَالَّذي نَفسي بِيَدِهِ! حَسبي ، أقرَرتُ بِما أنزَلَ اللّهُ ، واُصَدِّقُ قَولَ نَبِيِّ اللّهِ ، ولا اُكَذِّبُ قَولَ أبي .

▫️«على عليه السلام به حسين عليه السلام فرمود : «اى ابا عبد اللّه ! تو از ديرباز ، الگو بوده اى» . 

 حسين عليه السلام گفت : فدايت شوم! حال [ و سرنوشت ] من ، چگونه است؟ 

 فرمود : «تو آنچه را كه مردم نمى دانند ، مى دانى و هر دانايى ، از آنچه مى داند ، بهره مند خواهد شد . فرزندم! بشنو و ببين ، پيش از آن كه [ سرنوشتت ] تو را فرا رسد . سوگند به آن كه جانم در دست اوست ، فرزندان اميّه ، خون تو را خواهند ريخت ؛ امّا نخواهند توانست تو را از دينت بر كنار دارند ، و نه ياد پروردگارت را از جان تو بزدايند» . 

 حسين عليه السلام گفت : سوگند به آن كه جانم در دست اوست ، مرا كافى است . به آنچه خداوند فرو فرستاد ، اقرار دارم ، و سخن پيامبر خدا را باور دارم ، و گفته پدرم را دروغ نمى شمارم .»

📚 . كامل الزيارات: ص 150 ح 178

بعضی گفت‌وگوها را که می‌خوانی، باید کتاب را ببندی، چند دقیقه به دیوار خیره شوی و به همه چیز فکر کنی. دیشب دقیقاً همین حال را داشتم. به روایتی برخوردم که گفت‌وگویی بین حضرت علی (ع) و امام حسین (ع) را روایت می‌کرد. یک گفت‌وگوی کوتاه بین یک پدر و پسر، که در آن، پدر آینده‌ی تلخ پسرش را پیش‌بینی می‌کند. اما باور کنید آن‌قدر که این گفت‌وگو تلخ است، آرامش‌بخش هم هست.

راوی می‌گوید: حضرت علی (ع) به امام حسین (ع) فرمودند: «ای ابا عبدالله! تو از دیرباز، الگو بوده‌ای.»

امام حسین (ع) پرسیدند: «فدایت شوم! حال و سرنوشت من چگونه است؟»

حضرت علی (ع) پاسخ دادند: «تو آنچه را که مردم نمی‌دانند، می‌دانی و هر دانایی، از آنچه می‌داند بهره‌مند خواهد شد. فرزندم! بشنو و ببین، پیش از آنکه سرنوشتت تو را فرا رسد. سوگند به آن که جانم در دست اوست، فرزندان امیه، خون تو را خواهند ریخت؛ اما نخواهند توانست تو را از دینت برکنار دارند، و نه یاد پروردگارت را از جان تو بزدایند.»

و این‌جاست که پاسخ امام حسین (ع)، لرزه بر تن آدم می‌اندازد:

«سوگند به آن که جانم در دست اوست، مرا کافی است. به آنچه خداوند فرو فرستاد، اقرار دارم، و سخن پیامبر خدا را باور دارم، و گفته پدرم را دروغ نمی‌شمارم.»

بیایید برای لحظه‌ای از تاریخ فاصله بگیریم و به این گفت‌وگو از زاویه‌ی زندگی خودمان نگاه کنیم. ما در دنیایی زندگی می‌کنیم که ترس، بخش جدانشدنی‌اش است. ترس از دست دادن شغل، ترس از دست دادن آبرو، ترس از دست دادن امنیت، ترس از قضاوت شدن. ما دائماً در حال محاسبه‌ی این هستیم که چه چیزهایی ممکن است از ما گرفته شود.

اما در این گفت‌وگوی کوتاه، یک قانون بزرگ الهی و روانی نهفته است. حضرت علی (ع) به پسرش نمی‌گوید که در امان خواهی بود. نمی‌گوید که دشمنان به تو کاری ندارند. او صادقانه می‌گوید: خون تو را می‌ریزند. اما بلافاصله یک خط قرمز بزرگ می‌کشد: آن‌ها می‌توانند جانت را بگیرند، اما نمی‌توانند دینت را بگیرند و نمی‌توانند یاد خدا را از ذهنت پاک کنند.

این دقیقاً همان نقطه‌ای است که ما در زندگی روزمره‌مان گم می‌کنیم. ما آن‌قدر از دشمنان بیرونی (رئیس، همکار، وضعیت اقتصادی، یا حتی نظر فامیل) می‌ترسیم که فراموش می‌کنیم دشمن اصلی، درون خودمان است. ما آن‌قدر نگران از دست دادن پوسته‌ها (پول، موقعیت، ظاهر) هستیم که از حفظ هسته (ایمان، آرامش، عزت نفس) غافل می‌شویم.

امام حسین (ع) در پاسخ به پدر، یک کلمه‌ی طلایی می‌گوید: «حَسبی» (مرا کافی است).

مرا کافی است که بدانم به خدا ایمان دارم، به پیامبرش باور دارم و راه پدرم را ادامه می‌دهم. اگر این سه‌گانه را داشته باشم، دیگر چه اهمیتی دارد که دنیا با من چه می‌کند؟

چقدر این طرز فکر برای ما - که در قرن بیست و یکم، گاهی با یک کامنت منفی در شبکه‌های اجتماعی از ترس میخکوب می‌شویم، یا با یک تصمیم اشتباه کارفرما به هم می‌ریزیم - درس دارد! ما نیاز داریم که در زندگی‌مان یک “خط قرمز” داشته باشیم. یک نقطه‌ی امن که هیچ‌کس و هیچ چیز نتواند به آن نفوذ کند.

آن نقطه‌ی امن، نه در بانک است، نه در گاوصندوق، و نه در تایید دیگران. آن نقطه‌ی امن، همان یاد پروردگار و ایمان قلبی است.

جامعه‌ای که این را بفهمد، دیگر با جنگ روانی دشمن به لرزه نمی‌افتد. انسانی که این را بفهمد، دیگر باج نمی‌دهد. دشمن فقط وقتی می‌تواند تو را بشکند که بداند چیزی داری که برایش می‌ترسی. اما اگر آن چیز را در حریم امن الهی قرار داده باشی، دشمن دستش به آن نمی‌رسد.

دیشب، بعد از خواندن این روایت، از خودم پرسیدم: من چقدر از انرژی امروزم را صرف ترس از دست دادن چیزهایی کردم که اصلاً ارزش ماندن ندارند؟ و چقدر از انرژی‌ام را صرف ساختن آن هسته‌ی مقاوم درونی کردم؟

نمی‌خواهم نصیحت کنم، اما این جمله‌ی «حَسبی، مرا کافی است» را از امام حسین (ع) قرض گرفته‌ام و در جیب ذهنم گذاشته‌ام. برای روزهایی که ترس می‌خواهد مرا از پا در بیاورد، با خودم زمزمه می‌کنم: «مرا کافی است. من دینم را دارم و یاد خدا را.»

بعضی روزها آن‌قدر زندگی گره می‌خورد و شلوغ می‌شود که آدم حس می‌کند کافی است یک نفر پیدا شود و یک “راهنمای کاربری” برایش بدهد. دیروز غرق در همین افکار بودم که به یک مجموعه‌ی طلایی از سخنان امام حسین (ع) برخوردم. راستش را بخواهید، قرار نبود این‌قدر تحت تأثیر قرار بگیرم؛ اما وقتی دانه‌دانه این کلمات را خواندم، حس کردم انگار کسی دارد با ساده‌ترین زبان دنیا، نقشه‌ی گمشده‌ی آرامش را به من نشان می‌دهد.

بیایید با هم این هفت درس را مرور کنیم؛ نه به‌عنوان یک متن مذهبی خشک، بلکه به‌عنوان نسخه‌ای برای همین شلوغی‌های امروزِ خودمان.

۱. مراقب حرف‌هایت باش، حتی شوخی‌هایت!

حضرت می‌فرمایند: «چیزی را بر زبان نیاورید که از ارزش شما بکاهد.»

چقدر ما آدم‌ها بی‌رحم با خودمان رفتار می‌کنیم! وقتی عصبانی می‌شویم، وقتی از خودمان ناامید می‌شویم، یا وقتی برای جلب توجه دیگران، خودمان را کوچک می‌کنیم. این جمله یک هشدار جدی است: کلمات تو، برچسبِ قدر و قیمت تو هستند. خودت را ارزان نفروش.

۲. مردم‌داری؛ یک فرصت، نه یک دردسر!

امام می‌فرمایند: «نیاز مردم به شما از نعمت‌های خدا بر شماست؛ از این نعمت افسرده و بیزار نباشید.»

عجیب است، ما معمولاً وقتی کسی از ما کمک می‌خواهد، آه می‌کشیم و حس می‌کنیم وقت گران‌بهایمان هدر می‌رود. اما این روایت زاویه‌ی دید را عوض می‌کند. اینکه کسی تو را قابلِ اعتماد دانسته تا دست نیازش را به سمتت دراز کند، خودش یک نعمت است. اگر این طرز فکر را جایگزین کلافگی کنیم، همین زندگی روزمره چقدر زیباتر می‌شود.

۳. فامیل و اقوامی که این روزها فراموششان کرده‌ایم

حضرت می‌فرمایند: «هر كه خوش دارد مرگش به تأخیر افتد و روزیاش افزون شود، با خویشانش پیوند برقرار كند.»

این وعده‌ی عجیبی است! ما در دنیای مدرن، آن‌قدر درگیر گوشی و کار و هدف‌های شخصی شده‌ایم که یادمان رفته است “صله رحم” فقط یک تکلیف نیست، یک برکت اقتصادی و روحی است. امروز همان زنگی را به عمو یا خاله‌ات بزن که مدت‌هاست در ذهنت بوده. این گره‌های ساده، بخت زندگی‌ات را باز می‌کند.

۴. با بی‌خردان بحث نکن؛ تو داری بهای نادانی را می‌دهی

امام می‌فرمایند: «از نشانه‌های نادانی، جدل با بی‌خردان است.»

قرن بیست‌ویکم، قرن دامن زدن به بحث‌های اینترنتی و توییتی است. اما یک قانون طلایی وجود دارد: وقتی کسی درک درستی از موضوع ندارد یا حاضر به شنیدن نیست، بحث کردن با او، فقط انرژی و آرامش تو را می‌گیرد. سکوت کردن در برابر نادان، نشانه‌ی ضعف نیست؛ نشانه‌ی خردمندی است.

۵. گرفتار “مردم‌محوری” نشو

امام می‌فرمایند: «هركه با خشم خدا، خواهان خشنودی مردم باشد، خداوند او را به مردم وامی‌گذارد.»

این جمله مثل یک پتک بر سرِ روزگار ما فرود می‌آید. ما در عصر شبکه‌های اجتماعی، بی‌رحمانه در حال تلاش برای راضی نگه داشتن همه هستیم. لایک، تأیید، تعریف و تمجید. اما اگر به قیمت از دست دادن ارزش‌های درونی‌ات تمام شود، خداوند تو را رها می‌کند تا اسیر دست همان مردم باشی. هیچ‌کس نمی‌تواند این اندازه سنگین باشد. فقط خودت و خدای خودت.

۶. وقتی همه‌ی راه‌ها بن‌بست می‌شود، سلاح تو چیست؟

حضرت می‌فرمایند: «هر كه از اظهار نظر درماند و راه چاره درماندهاش كند، نرمی و مدارا كليد او باشد.»

گاهی در زندگی مثل یک کامپیوتر هنگ کرده عمل می‌کنیم. همه راه‌ها را رفته‌ایم و هیچ نتیجه‌ای نگرفته‌ایم. اینجا حضرت به ما یاد می‌دهد که وقتی ذهن و قدرتت به بن‌بست می‌خورد، با زور و خشونت پیش نرو. «نرمی» و «مدارا» کلید درهایی است که قفل‌هایشان با هیچ چیز دیگری باز نمی‌شود.

۷. بندگیِ واقعی، پاداشی فراتر از انتظار دارد

و در نهایت، زیباترین وعده: «هر كه خدا را، آن گونه كه سزاوار او است، بندگي كند، خداوند بيش از آرزوها و كفايتش به او عطا كند.»

همه‌ی این هفت درس، در نهایت به همین نقطه می‌رسند. ما فکر می‌کنیم اگر به خودمان برسیم، موفق می‌شویم. اما امام حسین (ع) به ما یاد می‌دهد که رازِ رسیدن به “بیش از آرزوها"، در گروِ بندگی درست است. وقتی همه چیز را به یگانه قدرت اصلی بسپاری، بهترین‌ها به سراغت می‌آید.

راستش، نوشتن این متن برای خودم هم یک تنفس عمیق بود. گاهی فراموش می‌کنم که این امامان و بزرگان، فقط برای تاریخِ هزار سال پیش حرف نزده‌اند. آن‌ها دقیقاً برای همین شلوغی‌های امروزِ من و تو، نسخه‌های شفابخش نوشته‌اند. کافی است گوش کنیم و به کار ببندیم.