فرهنگی

وقایع هفته اول ربیع الاول  

سال آخر عمر حضرت زهرا(س) با رحلت پیامبر اکرم(ص) آغاز شد؛ ایشان در ۲۸ صفر سال ۱۱ قمری از دنیا رفتند و هفته اول ربیع‌الاول، نخستین روزهای آغاز امامت امیرمؤمنان(ع) و بستر فجایع تاریخی علیه خاندان وحی بود. در این ایام، حضرت زهرا(س) در غم از دست دادن پدر، دچار اندوه و بیماری سختی شدند؛ اما در عین حال، مأموریت دفاع از ولایت و افشای ستم سقیفه را نیز به دوش کشیدند (طبرسی، ۱۴۰۳ق).

رویدادهای هفته اول ربیع‌الاول سال ۱۱ قمری  

- ۲۸ صفر تا اوایل ربیع‌الاول: مراسم خاکسپاری پیامبر(ص) با بی‌حرمتی و مخالفت جمعی از مهاجران و انصار انجام شد و حضرت زهرا(س) در این روزها با قلبی سوخته و جسمی رنجور، در بستر بودند.  

- غصب فدک و محاصره اقتصادی (روزهای نخست هفته اول): ابوبکر و همراهانش با ادعای «ما معاشر انبیا ارث نمی‌گذاریم»، فدک را که به فرمان خدا به پیامبر(ص) و پس از ایشان به فاطمه(س) تعلق داشت، مصادره کردند و آن حضرت را زیر فشار اقتصادی گذاشتند (صدوق، ۱۴۱۳ق).  

- خطبه فدکیه و اعتراض علنی (در همین هفته): حضرت زهرا(س) با وجود بیماری، به مسجد آمدند و در حضور مهاجران و انصار خطبه‌ای خواندند و ضمن اثبات حقانیت خویش، غاصبان خلافت و غصب فدک را رسوا ساختند. این خطبه، سند زنده‌ای از مظلومیت اهل‌بیت(ع) است (طبرسی، ۱۴۰۳ق).  

- هجوم به خانه وحی و آتش‌زدن در (مطابق روایات شیعه، در همین ایام رخ داد): گروهی به فرمان ابوبکر و عمر، با همراهی افرادی مانند قنفذ و خالد بن ولید، به خانه حضرت زهرا(س) حمله کردند؛ قنفذ دستور آتش‌آوردن داد و در را به آتش کشید. حضرت برای دفاع پشت در رفتند و بر اثر فشار در، آسیب دیدند. همچنین در این هجوم، محسن(ع)، فرزند باردار ایشان، سقط شد و آن حضرت به شدت مجروح گردیدند (ابن‌بابویه، ۱۴۰۳ق؛ سلیم بن قیس، ۱۴۰۵ق).  

- آسیب‌دیدن حضرت و جریان هتک حرمت: در همین روزها، عمر به دستور ابوبکر، قصد بیعت گرفتن اجباری از امیرمؤمنان(ع) را داشت و با مقاومت حضرت زهرا(س) روبه‌رو شد. او خانه را تهدید به آتش‌زدن کرد و پس از حمله، حضرت زهرا(س) را مورد ضرب و آزار قرار دادند؛ این رویدادها به شهادت ایشان در جمادی‌الاولی همان سال انجامید (مجلسی، ۱۴۰۳ق).

اسامی عاملان جنایت‌ها  

بر اساس منابع شیعه، سران سقیفه و مجریان این جنایت‌ها شامل:  

۱. ابوبکر بن ابی‌قحافه: غصب خلافت، مصادره فدک و صدور فرمان حمله.  

۲. عمر بن خطاب: فرماندهی هجوم به خانه و تهدید به آتش‌زدن، آسیب به حضرت زهرا(س).  

۳. قنفذ غفاری: مجری حمله، آتش‌آوردن و زدن حضرت.  

۴. خالد بن ولید: همراهی در هجوم و ایجاد رعب.  

(سلیم بن قیس، ۱۴۰۵ق؛ ابن‌ابی‌الحدید، ۱۳۷۸).

وظایف شیعه در این ایام   

- عزاداری و سوگواری: هفته اول ربیع‌الاول در سال ۱۱ قمری، مصادف با جانسوزترین ایام اهل‌بیت(ع) و محزون بودن حضرت زهرا(س) است؛ بنابراین برگزاری مجلس سوگواری، گریه و زنده نگه‌داشتن مظلومیت ایشان از مهم‌ترین وظایف است.  

- تبیین تاریخی و روشن‌گری: شیعیان باید ماجرای هجوم و مظلومیت حضرت را با نگاه مستند و تحلیلی، بدون تحریف یا کتمان، برای جامعه بیان کنند.  

- تجدید بیعت با ولایت: این روزها یادآور ضرورت دفاع از امیرمؤمنان(ع) و امامت است؛ شیعه باید در اعتقاد و عمل، به ولی‌الله اعظم(ع) وفادار بماند.  

- پرهیز از جشن ومولودی: بر اساس روایات و سیره علما، در این هفته که مصادف با شهادت محسن فاطمه زهرا(س) و مقدمه شهادت ایشان و ایام حزن اهل‌بیت(ع) است

-نکته محوری آن است که هفته اول ربیع‌الاول، ایام اوج مظلومیت ولی‌الله الاعظم و دختر پیامبر(ص) است. بنابراین، برپایی عزا، سوگواری و تبلیغ مظلومیت ایشان از مهم‌ترین شعائر این هفته است. با توجه به اینکه این ایام در بردارنده رنج جانسوز حضرت زهرا(سلام الله علیها) است (مفید، ۱۴۱۳

منابع  

- ابن‌ابی‌الحدید، عبدالحمید. (۱۳۷۸). *شرح نهج‌البلاغه* (ج ۱۴). قم: کتابخانه آیت‌الله مرعشی نجفی.  

- ابن‌بابویه، محمد بن علی (شیخ صدوق). (۱۴۰۳ق). *الامامة والتبصرة من الحیرة*. قم: مدرسه امام مهدی(عج).  

- سلیم بن قیس هلالی. (۱۴۰۵ق). *کتاب سلیم بن قیس*. قم: نشر هادی.  

- طبرسی، احمد بن علی. (۱۴۰۳ق). *الاحتجاج* (ج ۱). مشهد: مرتضی.  

- مجلسی، محمدباقر. (۱۴۰۳ق). *بحارالانوار* (ج ۲۸). بیروت: دارالاضواء.  

- مفید، محمد بن محمد. (۱۴۱۳ق). *الاختصاص*. قم: کنگره شیخ مفید.

وَلَا تَكُونُواْ كَٱلَّذِينَ نَسُواْ ٱللَّهَ فَأَنسَیهُمۡ أَنفُسَهُمۡۚ

مانند کسانی نباشید که خدا را فراموش کردند و خدا هم، خودِ آنان را از یادشان بُرد!

💢پروژه محاصره خاموش

▫️تحلیل رصد رسانه ای نشان دهنده ورود دشمن بــه یک فاز پیچیده از عملیات روانی است که میتوان آن را «پـروژه محاصره خاموش» نامید.

🔸این عملیات روانی بر سه ستون شکننده استوار است:

۱- القای «بن بست در حاکمیت» بــا ذره بین گذاشتن بــر فرایندهای طبیعی تصمیم گیری در کشور.

۲- مهندسی «ائتلاف های موازی امنیتی» مانند پیمان مکه برای بازتولید ادراک «انزوای راهبردی» ایران.

۳- جایگزینی جنگ نظامی پرهزینه با فشار اقتصادی کم هزینه تر، بــه این امید که بتواند بدون تحمل تلفات انسانی سنگین، ملت ایران را از پای درآورد.

🍂آن روز ڪه به داغ غمت مبتـلا شدیـم

🍂دل خـون‌تر از شقایق دشت بلا شدیـم

🌱ما یادمان ڪه نیست ولی راستی حسین

🌱با درد غربـت تـو ڪجا آشنـا شـدیـم

🍂ممنون از اینڪه آمدے آقـاے مـا شدے

🍂ممنون از اینڪه نوڪر این خانه ما شدیم

🌱شڪر خدا ڪه فاطمه ما را خریده است

🌱شڪر خدا ڪه خـرج بسـاط شمـا شدیم

🍂عزت سـراے ماست عـزا خانۀ شمـا

🍂با گریه بر تـو بود عزیـز خدا شدیـم

🌱ما را خدا به عشق تـو می‌بخشد عاقبت

🌱ما عاقبت به خیر تو در روضه‌ها شدیم

✋🏻اَلسَّـلامُ عَلَیْڪَ یا اَبـاعَبْـدِاللّهِ الْحُسَیْـن «علیـہ‌السـلام»

🔴اعمال روز اول ماه ربیع الاول

🌕برگرفته از کتاب اقبال الاعمال سیدبن طاووس (ره)

🟢در پنجشنبه در شب اول ربیع الاول هجرت پیامبر (ص) از مکه به مدینه رخ داده است. و در این شب امام علی علیه‌السلام در جای خواب آن حضرت خوابید و جان خود را فدای رسول قرار داد. 

🔹به شکرانه این نعمت و بنابر روایت، مستحب است روزه روز اول ربیع

🔹دعای ابتدای ماه ربیع:

اللَّهُمَّ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ یَا ذَا الطَّوْلِ وَ الْقُوَّةِ وَ الْحَوْلِ وَ الْعِزَّةِ سُبْحَانَکَ مَا أَعْظَمَ وَحْدَانِیَّتَکَ وَ أَقْدَمَ صَمَدَانِیَّتَکَ وَ أَوْحَدَ إِلَهِیَّتَکَ وَ أَبْیَنَ رُبُوبِیَّتَکَ وَ أَظْهَرَ جَلَالَکَ وَ أَشْرَفَ بَهَاءَ آلَائِکَ وَ أَبْهَی کَمَالَ صَنَائِعِکَ [کرم بها صنائعک‌] وَ أَعْظَمَکَ فِی کِبْرِیَائِکَ وَ أَقْدَمَکَ فِی سُلْطَانِکَ وَ أَنْوَرَکَ فِی أَرْضِکَ وَ سَمَائِکَ وَ أَقْدَمَ مُلْکَکَ وَ أَدْوَمَ عِزِّکَ وَ أَکْرَمَ عَفْوَکَ وَ أَوْسَعَ حِلْمَکَ وَ أَغْمَضَ عِلْمَکَ وَ أَنْفَذَ قُدْرَتَکَ وَ أَحْوَطَ قُرْبَکَ

أَسْأَلُکَ بِنُورِکَ الْقَدِیمِ وَ أَسْمَائِکَ الَّتِی کَوَّنْتَ بِهَا کُلَّ شَیْ‌ءٍ أَنْ تُصَلِّیَ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ [عَلَی‌] آلِ مُحَمَّدٍ کَمَا صَلَّیْتَ وَ بَارَکْتَ وَ رَحِمْتَ وَ تَرَحَّمْتَ عَلَی إِبْرَاهِیمَ وَ‌عَلَی آلِ إِبْرَاهِیمَ إِنَّکَ حَمِیدٌ مَجِیدٌ وَ أَنْ تَأْخُذَ بِنَاصِیَتِی إِلَی مُوَافَقَتِکَ وَ تَنْظُرَ إِلَیَّ بِرَأْفَتِکَ وَ رَحْمَتِکَ

‌وَ تَرْزُقَنِی الْحَجَّ إِلَی بَیْتِکَ الْحَرَامِ وَ أَنْ تَجْمَعَ بَیْنَ رُوحِی وَ أَرْوَاحِ أَنْبِیَائِکَ وَ رُسُلِکَ

وَ تُوصِلَ الْمِنَّةَ بِالْمِنَّةِ وَ الْمَزِیدَ بِالْمَزِیدِ وَ الْخَیْرَ بِالْبَرَکَاتِ وَ الْإِحْسَانَ بِالْإِحْسَانِ

کَمَا تَفَرَّدْتَ بِخَلْقِ مَا صَنَعْتَ وَ عَلَی مَا ابْتَدَعْتَ وَ حَکَمْتَ وَ رَحِمْتَ فَأَنْتَ الَّذِی لَا تُنَازَعُ فِی الْمَقْدُورِ وَ أَنْتَ مَالِکُ الْعِزِّ وَ النُّورِ وَسِعْتَ کُلَّ شَیْ‌ءٍ رَحْمَةً وَ عِلْماً (سوره غافر، آیه 7)

وَ أَنْتَ الْقَائِمُ الدَّائِمُ الْمُهَیْمِنُ الْقَدِیرُ

إِلَهِی لَمْ أَزَلْ سَائِلًا مِسْکِیناً فَقِیراً إِلَیْکَ فَاجْعَلْ جَمِیعَ أمری [أُمُورِی‌] مَوْصُولًا بِثِقَةِ الِاعْتِمَادِ عَلَیْکَ وَ حُسْنِ الرُّجُوعِ إِلَیْکَ وَ الرِّضَا بِقَدَرِکَ وَ الْیَقِینِ بِکَ وَ التَّفْوِیضِ إِلَیْکَ‌سُبْحانَکَ لا عِلْمَ لَنا إِلَّا ما عَلَّمْتَنا إِنَّکَ أَنْتَ الْعَلِیمُ الْحَکِیمُ (سوره البقره، آیه 32)

سُبْحانَهُ بَلْ لَهُ ما فِی السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ کُلٌّ لَهُ قانِتُونَ(سوره البقره، آیه 116)

سُبْحانَکَ فَقِنا عَذابَ النَّارِ(سوره آل عمران، آیه 191)

سُبْحانَکَ تُبْتُ إِلَیْکَ وَ أَنَا أَوَّلُ الْمُؤْمِنِینَ (سوره اعراف، آیه 143)

سُبْحانَکَ أَنْتَ وَلِیُّنا مِنْ دُونِهِمْ‌ (سوره سبا، آیه 41)

سُبْحانَ اللَّهِ رَبِّ الْعالَمِینَ (سوره نمل، آیه 8)

سُبْحانَ اللَّهِ وَ ما أَنَا مِنَ الْمُشْرِکِینَ(سوره یوسف، آیه 108)

سُبْحانَ اللَّهِ عَمَّا یُشْرِکُونَ‌ (سوره طور، آیه 43)

سُبْحانَ الَّذِی أَسْری‌ بِعَبْدِهِ لَیْلًا مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ إِلَی الْمَسْجِدِ الْأَقْصَی الَّذِی بارَکْنا حَوْلَهُ لِنُرِیَهُ مِنْ آیاتِنا إِنَّهُ هُوَ السَّمِیعُ الْبَصِیرُ (سوره اسراء، آیه 1)

سُبْحَانَ‌ اللَّهِ حِینَ تُمْسُونَ وَ حِینَ تُصْبِحُونَ وَ لَهُ الْحَمْدُ فِی السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ عَشِیًّا وَ حِینَ تُظْهِرُونَ یُخْرِجُ الْحَیَّ مِنَ الْمَیِّتِ وَ یُخْرِجُ الْمَیِّتَ مِنَ الْحَیِّ وَ یُحْیِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها وَ کَذلِکَ تُخْرَجُونَ‌(سوره روم، آیه 17-19)

سُبْحانَهُ وَ تَعالی‌ عَمَّا یُشْرِکُونَ‌ ( سوره یونس، آیه 18)

سُبْحانَهُ وَ تَعالی‌ عَمَّا یَقُولُونَ عُلُوًّا کَبِیراً(سوره اسراء، آیه 43)

سُبْحانَ رَبِّنا إِنْ کانَ وَعْدُ رَبِّنا لَمَفْعُولًا(سوره اسراء، آیه 108)

سُبْحَانَ‌ الَّذِی بِیَدِهِ مَلَکُوتُ کُلِّ شَیْ‌ءٍ وَ إِلَیْهِ تُرْجَعُونَ‌(سوره یس، آیه 83)

سُبْحانَهُ بَلْ عِبادٌ مُکْرَمُونَ (سوره انبیاء، آیه 26)

سُبْحانَهُ هُوَ اللَّهُ الْواحِدُ الْقَهَّارُ(سوره زمر، آیه 4)

سُبْحانَ رَبِّنا إِنَّا کُنَّا ظالِمِینَ (سوره قلم، آیه 29)

سُبْحانَ رَبِّکَ رَبِّ الْعِزَّةِ عَمَّا یَصِفُونَ(سوره صافات، آیه 180)

وَ سَلامٌ عَلَی الْمُرْسَلِینَ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِینَ(سوره صافات، آیه 180-182)

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ عَرِّفْنَا بَرَکَةَ هَذَا الشَّهْرِ وَ یُمْنَهُ وَ ارْزُقْنَا خَیْرَهُ وَ اصْرِفْ عَنَّا شَرَّهُ وَ اجْعَلْنَا فِیهِ مِنَ الْفَائِزِینَ بِرَحْمَتِکَ یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِین‌